Lingua Graeca III( Aldaezinak)

of 63 /63
Γλῶσσα Ἐλληνική III Aldaezin hitzak IES ARRASATE BHI L.C.D. Ramon Osinaga

Embed Size (px)

description

Morfologia grekoa: preposizioak, juntagailuak, adberbioak...

Transcript of Lingua Graeca III( Aldaezinak)

  • 1. III Aldaezin hitzakIES ARRASATE BHI L.C.D. Ramon Osinaga

2. Aldaezin hitzak...

  • Aldaezin hitzak ezagutzen ditugu beste hizkuntzetan...
  • ... hiru mota topa ditzakegu:
  • 1. )PREPOSIZIOAK :
  • a, ante, cabo, de, desde, ...sin, sobre, trs.
  • in, from, at, on, under, betwin, next to, into...
  • in, ad, adversus, contra, circum, pro, ab, ex...
  • OHARRA: Euskarak ez du.

3.

  • 2. )JUNTAGAILUAK(nexoak):
  • y, ni, porque, para, cuando, aunque, despus que
  • and, becose, when,
  • et, neque, quod, ut, cum, quamquam, postquam...
  • eta, ez eta, zeren eta, -tarako, -enean, nahiz eta...

4.

  • 3.ADBERBIOAK
  • Bien, mal, libremente, aqu, all...
  • Ondo, txarto, libreki, hemen, han...
  • Bene, male, libenter, hic, illic...

5.

  • 4.INTERJEKZIOAK
  • ...
  • ...
  • ...

6. ...eta Grekeran...

  • Grakerak ere izan baditu deklinaezin hitzak edota aldaezin hitzak:
  • Preposizioak
  • Juntagailuak
  • eta
  • Adberbioak

7. Praepositiones Prepositions Preposiciones Preposizioak 8. Preposizioak

  • Latinak dituen bezala kasu ezberdinekin doaz:
  • Kasu batekindoazenak:
  • AKUSATIBOAREKIN doazenak
  • GENITIBOAREKIN doazenak
  • DATIBOAREKIN doazenak

9. PREPOSIZIOEN TAULA OROKORRA DATIBO GENITIBO AKUSATIBO -ren aldean, -n -ren inguruan -ren nalboan -ren azpian ( sub ) -ko, -ren aldeko -ri buruz ( de ) -ren aldekoa -ren azpian -ren aldera, tik zehar -ren inguruan -runtz, -ren aurrean, kontra -ren azpian ( sub ) kasukin -ren inguruan -ren gainean, gertu, -n -ri buruz ( de ) -ren gainean, -n -rekiko -ra, -runtz, -ren aurka 3 -tik zehar -ren aurka -rekin ( cum ) -ren gainean ( super ) -gaitk, beheruntz, -n, arabera -ren ondoren ( post ) -ren gainean, beste aldean 2 kasukin -n, -ren artean (in+abl) -ren ordez ( pro ) -tik, -tik urrun( a, ab ) -tik, -tik kanpo ( ex ) ante, por ( pro ) , Kasu 1kin Goruntz, -tik,( per ) -ra, -runtz ( in +akus ) 10. AKUSATIBOAREKIN

11. GENITIBOAREKIN

  • ,

12. DATIBOAREKIN

  • Esparta n
  • urte hon etan
  • bildurr eanegon
  • Menelao rekin
  • Falino renak
  • Atenea rekin

13.

  • Bi kasuekin doazenak:
  • AKUSATIBOAREKIN
  • GENITOIBOAREKIN

14. AKUSATIBO eta GENITIBOAREKIN

  • jauregi tik zehar
  • gau an
  • errek aren beheruntz
  • legea ren arabera
  • eskue n artean
  • gerra ren ostean
  • indarr en harutzago
  • 30 egunbaino +

AKUSATIBO 15. AKUSATIBO eta GENITIBOAREKIN

  • plaza tik zehar
  • bizi oso an zehar
  • mendi etatik beheruntz
  • - ren kontrahitzegin
  • lagun en artean
  • egunsenti an
  • beren buru en gainean
  • aberria gatikborrokatu

GENITIBO 16.

  • Hiru kasuekindoazenak:
  • AKUSATIBOAREKIN doazenak
  • GENITIBOAREKIN doazenak
  • DATIBOAREKIN doazenak

17. AKUSATIBO , GENITIBO eta DATIBOAREKIN

  • ==
  • zaldia ren gaineanigo
  • nire arreb aren etxerajoan zaitez
  • denda ren inguruan
  • plaza rajoan
  • harresi aren azpiraheldu zen

AKUSATIBO 18. AKUSATIBO,GENITIBOeta DATIBOAREKIN

  • ==
  • burua ren gaineaneraman
  • aitona ren etxean
  • zerozer tazhitzegin
  • erreka ren aldekoa
  • lurazpianbizi

GENITIBO 19. AKUSATIBO, GENITIBO etaDATIBO AREKIN

  • == , bakarrik olerkariekin
  • sua ren gaineanetzanda
  • laguna ren( etx) ean
  • bularr aren ingurukokoraza
  • Ziro Babilonia ren gertuzegoen
  • harresia ren azpianzegoen

DATIBO 20. Sasi-preposiozioak ( Preposiciones impropiamente dichas )

  • Egon badaude beste sasi preposizioak edota gaztelerazimpropiamente dichas deiturikoak.
  • Garrantzitsuenak
  • >
  • AKUSATIBOAREKINjoaten da

21.

  • : gabe : -tik kanpoan
  • : gertu : kanpotik
  • : gertu : izkutuan
  • : urrun : -ren parean
  • : artean : -tik haruntzago
  • : eskubidea : ez ezik
  • : -raino : -gaitik
  • : -ren barruan : -ri esker
  • : -tik kanpoan : -ren eran
  • : -ren barruan
  • GENITIBOAREKIN DOAZ...

22.

  • ...ta hauek bakarrikDATIBOAREKIN .
  • -rekin, -ren denbora berean
  • -rekin

23. PREPOSIZIOAK ERAKETAN -estabaidatu -inguratu -igo -atrzeratu -berbizi -arpegira begiratu -kontraesan -trukez eman -irten, joan (partir) -zeharkatu -bereizi, banatu -bukatu -banatu (distribuir) -sartu esan joan joan amore eman bizi begiratu esan eman joan joan hartu hegin eman eraman, gidatu KONPOSATURIKO ADITZA ADITZ SINPLEA PREP. 24. - -n bizi (habitar) -gainean ipini -ratu, -ra joan - -ren aaurka joan - jetsi -injuriatu - errautstu-parte eman - pentsaera aldatu -egole izan -itsaertsetik ibili - zeharkatu -inguratu -hobea izan -min handia izan -aurretik korrika egin -aurreikusi -ren alde borrokatu - nahiago izan bizi ipini joan joan (marchar) joan ohiukatu erre eman pentsatu egon, izan nabigatu joan joan izan, egon jasan korrika egin ikusi borrokatu hondratu KONPOSATURIKO ADITZA ADITZ SINPLEA PREP. 25. -ra joan -erantsi -koordinatu -gainean izan -beste aldera pasatu -ren alde borrokatu -azpidatzi -izkutuan bidali -poliki-poliki bete jaon ipini ordenatu eduki, izan joan borrokatu idatzi bidali bete KONPOSATURIKO ADITZA ADITZ SINPLEA PREP. 26. Coniunctiones Juntagailuak Conjunctions Conjunciones 27. Juntagailuak / Konjunzioak

  • Argi dago esanahia: junta + gailuak , esaldi baten edota kontestu baten dauden elementuak junta -tzeko erabiltzen diren esaldi partea/hitza da.
  • Perpaus -mailakoloturagauzatzeko funtzioa duengramatika -elementua,mailaetaizaerabereko perpausak elkartuzjuntaduragauzatzen duena.

28. Motak

  • Juntagailuen artean bi mota topa ditzakegu:
  • KOORDINAZIOKOAK
  • eta
  • SUBORDINAZIOKOAK(Menpetasunekoak)

29. Koordinazioko juntagailuak

  • Maila/nibel berean dauden elementuak lotzen direnakdira etahorrela banatzen dira:
  • Kopulatiboak: eta, y, and, et...
  • Disiuntiboak: edo, o, or, aut...
  • Adbertsatiboak: baina, pero, but, sed...
  • Kautsalak:...eta, porque, because, nam...
  • Kontsekutiboak edo segidazkoak:

30.

  • Kopulatiboak:
  • , -, eta
  • ......ez bakarrik... baizik eta
  • ... ...alde batetik... bestetik
  • ... ...
  • ez bakarrik... baizik eta

31.

  • Disiuntiboak:
  • edo
  • ... ...edo...edo...
  • ......edo...edo...
  • ... edo...edo...

32.

  • Adbertsatiboak:
  • baina, baizik
  • beste aldetik
  • aldiz
  • ,gutxienez
  • , hala ere
  • eta hala ere
  • , baina, ordea
  • baina ba...

33.

  • Kautsalak:
  • bait..., -lako
  • etahain zuzen (ere)

34.

  • Segidazkoak-Ilatiboak:
    • , beraz, ondorioz
    • ba...
    • ba ...ez...
    • nabarmen, argiro
    • , beraz, hortaz...
    • horrela, hain zuzen ere...

35. Subordinazioko juntagailuak

  • Nibel/maila ezberdinetan dauden esaldiak lotzen dituzte, hau da,esaldi nagusiarekiko menpekotasuna adierazten dute . Banatzen dira:
  • Konpletiboak: que..., -la, that, ut,
  • Xedexkoak-Finalak: para, -teko, fot, ut
  • Kautsalak: porque, -lako, because, quod
  • Galdezkoak: si?, -n ?, if ?, si...
  • Baldintzazkoak: si, ba-, if, si...

36.

  • Kontsesiboak: aunque, nahiz eta, although,
  • Denborazkoak: cuando, -enean, when, cum

37.

  • Konpletiboak:
    • , -(e)la, que, that

38.

  • Xedezkoak-Finalak:
  • , t(z)eko, para, for/to, ut...

39.

  • Kautsalak:
  • -lako, porque, because, quod
  • honegatik, por esto,
  • -lako, porque, because, quod
  • , -(e)nez, puesto que

40.

  • Galdezkoak:
  • n, si..., if, si
  • ... ...ba... ez ba.., si..o si,
  • ... ba... ez ba.., si..o si,
  • ... ...ba... ez ba.., si..o si,

41.

  • Kontsekutiboak:
  • de modo que

42.

  • Baldintzazkoak:
  • ba.. (+indi / optat)
  • benetan ba...
  • , ba kasualitatez...
  • ba...akaso

43.

  • Kontsesiboak:
  • , nahiz eta, aunque, although
  • = nahiz eta, aunque, although
  • , nahiz eta ez, aunque no
  • nahiz eta, por ms que,

44.

  • Denborazkoak:
  • enean, cuando, when
  • en guztietan, siempre que
  • , -ren ostean, despus que
  • ren unean, en el momento en que
  • , , -en arte, hasta que
  • , -ez gero, desde que,
  • -en bitartean, mientras
  • en aurretik, antes que

45. Interjekzioak Interiectiones Interjecciones Interiections 46.

  • Grekera klasikoak , idatzitakoak, interjekzio asko ditu......
  • o!, oi!, ene! (inbokazioa)
  • , o!, oi!, ene! ai!, aiei! (mina, sorpresa)
  • , ai!, aiei! (mina)
  • , ai!, aiei! (mina)
  • , o!, oi!, ene! ai!, aiei! (mina,sorpresa)
  • (min gogorra) ay de m!
  • , animo!, aupa!, hori duk/dun eta!(animo)
  • , tira! (ahulku)
  • (oharra)

47. Adverbios Adberbioak Adverbs Adverbios 48. Adberbioak

  • Ezagutzen ditugun adberbioak....
  • Moduzkoak : libreki, libremente, freely, libenter...
  • Tokizkoak ; hemen, aqu, here, hic...
  • Denborazkoak : beti, siempre, allways, semper...
  • Kantitatezkoak : nahiko, bastante, quite, satis...
  • Baiezkoak : bai, si, yes, ita, sane...
  • Ezezkoak : ez, no, not, non...
  • Galdezkoak : acaso?, akaso?, perhaps, an?, num?
  • Zalantzakoak : agian, quiza, maybe, forsitan...

49. Adberbioak grekeran

  • Grekera adberbioen ikuspuntutik oso aberatsa da.
  • Errezenatik hasiko gara.
  • Ezagutzen dituzun hizkuntzetan adjetiboetatik adberbioak sortzen dira, Hizkuntza bakoitzak dauka bere sistema...

50. Adiektiboetatik sortutako adberbioak...

  • fuerte > fuerte mente ( adj +MENTE )
  • indatsu > indartsu ki ( adj +KI / TO )
  • strong > strong ly ( adj+LY )
  • fortis > fort iter ( adj +ITER )

51. ... eta hau grekeran...

  • ...oso erreza da. Oraingoz jakin dabakigu GENITIBO PLURALEKO BUKAERA
  • - dela. - kentzen dugu eta
  • jartzen dugu >

52.

ADIEKTIBOAGENITIBO PLURALAADBERBIOA 53. Adiektiboaren neutroa = adberbio

  • Adiektibo batzukAKUSATIBO NEUTRO SINGULARRA , latinak bezala ( BON UM , MAL UM ),adberbio tzat erabiltzen dute:
  • gozoki
  • handikiro
  • inola ere ez
  • azkar (ki)

54. Adberbioen gonbaratzile eta superlatiboak

  • Adiektiboarengonbaratzaile arenAKUSATIBO NEUTRO SINGULARRAda adberbio gonbaratzailea.
  • Adiektiboarensuperlatiboa ren
  • AKUSATIBO NEUTRO PLURALA
  • da adberbioa superlatiboa.

55.

  • -, -, - / - (M, F) (N)
  • -, -, - / -, -, -

GONBARATZAILEA SUPERLATIBOA 56. Beste moduzko adberbioak

  • indarraz
  • poblikoan
  • zoriz
  • kontuan hartuta
  • izkutuan
  • samaldan
  • .... ....

57. Tokizkoak

  • goian
  • behean
  • barruan
  • barruan
  • kanpoan
  • tartean
  • urrun
  • .....

58. Denborazkoak

  • beti
  • aspaldi
  • orain
  • gauez
  • duela denbora gutxi
  • oraindik, ere
  • jada, jadanik
  • ...

59. Kantitatezkoak

  • nahiko
  • erabat
  • oasko
  • poco
  • oso
  • gahiago
  • batez ere
  • ...

60. Baietz, ezetzkoak

  • bai
  • benetan
  • benetan
  • inola ere, inondik ere
  • zahatzki
  • bai, Zeusen izenean
  • bai, jainko guztien izenean

61. Galdezkoak

  • ...?(= -ne)
  • akaso ez (= nonne)
  • , akaso ? Ba? (= nonne igitur)
  • bada? (= num)
  • ...... edo...? (= utum...an)
  • ...

62. Zalantzazkoak

  • agian
  • era batean
  • seguru asko
  • zalantzarik gabe
  • ...

63. "No estn todos los que son, si son todos los que estn" "No estn todos los que son, si son todos los que estn" Annimo 15.000 B.C.ONDO PASATU, OSORIK BUELTATU..... BESTE BAT ARTE.....

  • Iradokizunak bidaltzeko:

mailto:[email protected]