‌Œ¼¹ „…

download ‌Œ¼¹ „…

of 19

  • date post

    05-Jul-2018
  • Category

    Documents

  • view

    217
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of ‌Œ¼¹ „…

  • 8/16/2019 Νόμοι του Mendel.doc

    1/19

    ΕΙΣΑΓΩΓΗ

    Στην επίλυση των προβλημάτων της βιολογίας πρέπει να καταγράφεται η ροή της σκέψης και όχι μόνο οι αναλογίες, τα ποσοστά και οι διασταυρώσεις με τους γονότυπους και φαινότυπους των ατόμων !ια να κατανοήσουμε το πρόβλημα απαιτείται καλή γνώση της "εωρίας και της ορολογίας ώστε με προσεκτική ανάγνωση του προβλήματος να γίνει η τα#ινόμησή του σε κάποια κατηγορία

    Ορολογία:

    Γενετική$ % κλάδος της &ιολογίας που ασχολείται με τα φαινόμενα της κληρονομικότητας και τη μελέτη των νόμων

    Κληρονομικότητα $ ' μεταβίβαση από γονείς σε παιδιά ορισμένων χαρακτηριστικών

    Κληρονομικοί χαρακτήρες$ τα χαρακτηριστικά που μεταφέρονται με το γενετικό  υλικό στους απογόνους από τους γονείς

    Αναπαραγωγή$ η διαδικασία με την οποία δημιουργο(νται νέα άτομα

    Αμφιγονία$ )ρόπος αναπαραγωγής που απαιτεί τη συνεργασία περισσοτέρων του ενός ατόμων ή κυττάρων για τη δημιουργία νέου ατόμου και προ*πο"έτει τη διαφοροποίηση φ(λων ή ειδικών οργάνων και κυττάρων

    Γονιμοποίηση$ ' ένωση των γαμετών για το σχηματισμό +υγωτο(

    Ζυγωτό $ Σχηματί+εται από την ένωση των γαμετών και είναι το πρώτο κ(τταρο από το οποίο "α προέλ"ει ο νέος οργανισμός

    Απλοειδή$ τα κ(τταρα στα οποία το γονιδίωμα υπάρχει σε ένα αντίγραφο

    Διπλοειδή$ τα κ(τταρα στα οποία το γονιδίωμα υπάρχει σε δ(ο αντίγραφα

    Χρωμόσωμα$ ο ευδιάκριτος στο οπτικό μικροσκόπιο, υψηλός βα"μός συσπείρωσης του γενετικο( υλικο( στο στάδιο της μετάφασης

    Ομόλογα χρωμοσματα$+ευγάρι χρωμοσωμάτων που έχουν το ίδιο σχήμα και μέγε"ος, περιέχουν την ίδια σειρά γονιδίων που ελέγχουν την ίδια ιδιότητα με διαφορετικό ενδεχομένως τρόπο )ο ένα είναι πατρικής και το άλλο μητρικής προέλευσης

    !υλετικ" χρωμοσματα$ +ευγάρι χρωμοσωμάτων που στους περισσότερουςοργανισμο(ς συμπεριλαμβανομένου και του αν"ρώπου κα"ορί+ουν το φ(λο Στον

    ημήτρης Σπανός Σελίδα - .υριακή, /0 1α2ου /3-4

    #Ο$Ο% &Ο'#Ο$Ο% &Ο' ()*+),()*+),

  • 8/16/2019 Νόμοι του Mendel.doc

    2/19

    άν"ρωπο η παρουσία του 5 χρωμοσώματος κα"ορί+ει το αρσενικό άτομο, η απουσία του το "ηλυκό Στα "ηλυκά άτομα έχουμε 66 χρωμοσώματα ενώ στα αρσενικά 65

    Αυτοσωμικ" χρωμοσματα$ τα χρωμοσώματα που είναι μορφολογικά ίδια στο αρσενικό και στο "ηλυκό άτομο Στον άν"ρωπο υπάρχουν // +ε(γη αυτοσωμικών

    χρωμοσωμάτων

    Αμιγή -κα.αρ"/ στελ0χη$ στελέχη που μετά από αυτογονιμοποίηση παρουσιά+ουν για πολλές γενιές την ίδια ιδιότητα

    Γονίδιο$ τμήμα 789 στο οποίο περιέχονται οι πληροφορίες που κα"ορί+ουν τη σ(ν"εση ενός πολυπεπτιδίου ή ενός μορίου :89

    Αλληλόμορφα$ γονίδια που βρίσκονται στην ίδια γονιδιακή "έση στα ομόλογα χρωμοσώματα, και ελέγχουν με διαφορετικό τρόπο την ίδια ιδιότητα %ι εναλλακτικές μορφές του ίδιου γονιδίου

    Ομό1υγο "τομο$ ένας διπλοειδείς οργανισμός που έχει δ(ο πανομοιότυπα αλληλόμορφα γονίδια για ένα ή περισσότερα γονίδια

    2τερό1υγο "τομο$ ένας διπλοειδείς οργανισμός που έχει δ(ο διαφορετικά αλληλόμορφα γονίδια για ένα ή περισσότερα γονίδια $

    Γονότυπος $ η γενετική σ(σταση ενός ατόμου % όρος χρησιμοποιείται και για να περιγράψει τα αλληλόμορφα για ένα ή περισσότερα γονίδια

    !αινότυπος$ τα παρατηρο(μενα βιοχημικά φυσιολογικά ή μορφολογικά χαρακτηριστικά ενός οργανισμο( που κα"ορί+ονται από την αλληλεπίδραση του γονότυπου με το περιβάλλον

    Αυτοσωμικ" γονίδια$γονίδια που βρίσκονται πάνω στα αυτοσωμικά χρωμοσώματα

    2πικρατ0ς γονίδιο$ ένα γονίδιο που εκφρά+εται στα άτομα διπλοειδών οργανισμών ακόμα και όταν βρίσκεται σε ένα αντίγραφο

    'πολειπόμενο γονίδιο$ ένα γονίδιο που εκφρά+εται μόνο στα άτομα διπλοειδών οργανισμών που είναι ομό+υγα για το συγκεκριμένο αλληλόμορφο όχι όμως και σε

    εκείνα που είναι ετερό+υγα$

    Ατελς επικρατή$τα γονίδια που προσδίδουν στα ετερό+υγα άτομα φαινότυπο ενδιάμεσο μετα#( των δ(ο ομό+υγων

    3υνεπικρατή$τα γονίδια που εκφρά+ονται μα+ί στο φαινότυπο των ετερό+υγων ατόμων

    4νησιγόνο$ ένα γονίδιο ή συνδυασμός γονιδίων που προκαλο(ν "άνατο στα άτομα που τα φέρουν ακόμα και πριν από την γέννηση

    !υλοσ5νδετα γονίδια$ τα γονίδια που βρίσκονται στη φυλοσ(νδετη περιοχή του 6 χρωμοσώματος και τα οποία δεν έχουν αλληλόμορφα στο 5

    ημήτρης Σπανός Σελίδα / .υριακή, /0 1α2ου /3-4

  • 8/16/2019 Νόμοι του Mendel.doc

    3/19

    6ολλαπλ" αλληλόμορφα$τα διαφορετικά αλληλόμορφα γονίδια που μπορεί να  υπάρχουν στα άτομα ενός πλη"υσμο( και ο αρι"μός τους κυμαίνεται από τρία και πάνω για μία γενετική "έση Στον άν"ρωπο για παράδειγμα, πολλαπλά αλληλόμορφα είναι τα γονίδια που ελέγχουν τις ομάδες αίματος

    $ονο78ριδισμός$ διαστα(ρωση ατόμων που διαφέρουν κατά μία ιδιότητα

    Δι78ριδισμός$ διαστα(ρωση ατόμων που διαφέρουν κατά δ(ο ιδιότητες

    Διαστα5ρωση ελ0γχου$η διαστα(ρωση που πραγματοποιείται με σκοπό τον έλεγχο του γονότυπου ενός οργανισμο(

    $ονογονιδιακοί χαρακτήρες$οι χαρακτήρες που κα"ορί+ονται από αλληλόμορφα ενός μόνο γονιδίου

    6ολυγονιδιακή κληρονομικότητα  $ κληρονομικότητα που ε#αρτάται από τη συνδυασμένη λειτουργία πολυάρι"μων γονιδίων

    !υλοσ5νδετη κληρονομικότητα$ ο τρόπος κληρονόμησης ιδιοτήτων που κα"ορί+εται από γονίδια που βρίσκονται σε συγκεκριμένη περιοχή του 6 χρωμοσώματος

    Ανευπλοειδία$' (παρ#η αρι"μο( χρωμοσωμάτων που δεν είναι πολλαπλάσιος του απλοειδο(ς αρι"μο( ' πιο συνη"ισμένη μορφή ανευπλοειδίας στον άν"ρωπο είναι η τρισωμία

    Γενεαλογικό δ0νδρο$η διαγραμματική απεικόνιση των μελών μιας οικογένειας για πολλές γενιές στην οποία φαίνονται οι γάμοι, η σειρά των γεννήσεων, το φ(λλο των μελών της οικογέ