Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

89
ΥΠΕΠΘ / ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ» Γ’ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΕΡΓO ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝO ΚΑΤΑ 80% ΑΠΟ ΤΟ ΕΚΤ ΚΑΙ ΚΑΤΑ 20% ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ «Ολοκληρωμένη Αξιοποίηση των Τ.Π.Ε. στην Εκπαιδευτική Διαδικασία» ΙΣΤΟΡΙΑ Α’ - Γ’ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ Ανάδοχος: Διεύθυνση: Χωματιανού 3, 15123 Μαρούσι Τηλέφωνο: 210 6178290 Fax: 210 6105507 Email: [email protected] URL: http://www.korimvos.gr

description

book

Transcript of Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

Page 1: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

ΥΠΕΠΘ / ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ»

Γ’ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΕΡΓO ΣΥΓΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΜΕΝO ΚΑΤΑ 80% ΑΠΟ ΤΟ ΕΚΤ ΚΑΙ ΚΑΤΑ 20% ΑΠΟ ΕΘΝΙΚΟΥΣ ΠΟΡΟΥΣ

«Ολοκληρωμένη Αξιοποίηση των Τ.Π.Ε. στην Εκπαιδευτική Διαδικασία»

ΙΣΤΟΡΙΑ Α’ - Γ’ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Ανάδοχος:

Διεύθυνση: Χωματιανού 3, 15123 ΜαρούσιΤηλέφωνο: 210 6178290

Fax: 210 6105507Email: [email protected]: http://www.korimvos.gr

Page 2: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ - Γ΄

ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Page 3: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

2

Page 4: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

3ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ 1

ΣΚΟΠΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ............................................................................ 7

Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 9

ΚΕΦ. 1: Η ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΛΙΘΟΥ .......................................................................................... 101.1 Η Παλαιολιθική και Μεσολιθική Εποχή...............................................................................10

1.2 Η Νεολιθική Εποχή ...............................................................................................................10

ΚΕΦ.2: Η ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ ........................................................................................ 112.1.Οι λαοί της Εγγύς Ανατολής .................................................................................................11

2.2. Ο κυκλαδικός πολιτισμός .....................................................................................................12

2.3. Ο μινωικός πολιτισμός .........................................................................................................13

2.4 Ο μυκηναϊκός πολιτισμός .....................................................................................................13

ΚΕΦ. 3: Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΑΠΟ ΤΟ 1100 π.Χ. ΩΣ ΤΟ 800 π.Χ. Η ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΗ ΕΠΟΧΗ ....................................................................................................................................... 17

3.1 ΟΙ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟΙ ΧΡΟΝΟΙ (1100-800 π.Χ.) ....................................................................17

3.2 Η ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ...................................................................................18

ΚΕΦ. 4: Η ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ 800 π.Χ. – 479 π.Χ. ............................................................. 194.1. Η ΑΠΟΙΚΙΑΚΗ ΕΞΑΠΛΩΣΗ (Ο Β’ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΑΠΟΙΚΙΣΜΟΣ) ...............................19

4.2 Η «ΠΟΛΗ – ΚΡΑΤΟΣ» - Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑΤΟΣ .......................................19

4.3 Η ΣΠΑΡΤΗ ..........................................................................................................................20

4.4 Η ΑΘΗΝΑ - ΑΠΟ ΤΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΑΡΙΣΤΟΚΡΑΤΙΑ ...............................................21

4.5 Η ΑΘΗΝΑ – Η ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ...........................................................21

Page 5: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

4

4.6 ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΔΕΣΜΟΙ .............................................................................................22

4.7 ΠΕΡΣΕΣ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΕΣ: ΔΥΟ ΚΟΣΜΟΙ ΣΥΓΚΡΟΥΟΝΤΑΙ ...........................................23

4.8 Η ΟΡΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΣΙΚΗΣ ΕΠΙΘΕΣΗΣ ......................................24

4.9 ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ..................................................................................................................25

4.10 Η ΤΕΧΝΗ ...........................................................................................................................25

ΚΕΦ. 5: Η ΗΓΕΜΟΝΙΑ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ 479 π.Χ – 431π.Χ. ................................................. 275.1 Η ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΤΗΣ ΔΗΛΟΥ – Η ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΟΡΓΑΝΟ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΪΚΗΣ ΗΓΕΜΟΝΙΑΣ 27

5.2 ΤΟ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΕΙΤΑΙ – Ο ΠΕΡΙΚΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑ ..............................................................................................27

5.3 Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑΤΟΣ – ΟΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ.........................................27

5.4 Η ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ – Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΖΩΗ .....................................27

5.5 ΜΟΡΦΩΣΗ – ΕΡΓΑΣΙΑ - ΕΟΡΤΕΣ .....................................................................................27

ΚΕΦ. 6: ΗΓΕΜΟΝΙΚΟΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΚΑΜΨΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΠΟΛΕΩΝ 431-363 π.Χ. ...................................................................................................................................... 30

6.1 Πρώτη περίοδος (431-421 π.Χ.): Αρχιδάμειος πόλεμος .......................................................30

6.2 Δεύτερη περίοδος (415-413 π.Χ.): Εκστρατεία στη Σικελία - Τρίτη περίοδος (413-404 π.Χ.): Δεκελεικός πόλεμος. ..................................................................................................................30

6.3 Ηγεμονία της Σπάρτης – Μια κυριαρχία σε αμφισβήτηση ...................................................31

6.4 Κυριαρχία της Θήβας στην Ελλάδα......................................................................................31

ΚΕΦ 7: Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ..................................................................... 337.1 – 7.2 Το κράτος της Μακεδονίας - Το κράτος της Μακεδονίας επεκτείνεται ......................33

7.3 – 7.4 Ο Μέγας Αλέξανδρος – Η κατάκτηση της Ανατολής - Το έργο του Αλέξανδρου .......34

7.5 Οι τύχες της Κύπρου .............................................................................................................34

ΚΕΦ.8 ΟΙ ΤΕΧΝΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΗΝ ΚΛΑΣΙΚΗ ΕΠΟΧΗ .............................. 358.1 Τα γράμματα .........................................................................................................................35

8.2 Οι τέχνες ...............................................................................................................................35

8.3 Αρχιτεκτονική .......................................................................................................................35

8.4 Γλυπτική και ζωγραφική .......................................................................................................35

ΚΕΦ.9 ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΡΩΜΑΪΚΟΙ ΧΡΟΝΟΙ .......................................................... 379.1 Τα ελληνιστικά βασίλεια .......................................................................................................37

9.2 Η κατάσταση στον ελλαδικό χώρο .......................................................................................37

9.3 Το ρωμαϊκό κράτος αποκτά μεγάλη δύναμη .........................................................................37

9.4 Η υποταγή του ελληνικού κόσμου ........................................................................................37

9.5 Τα γράμματα και οι τέχνες των ελληνιστικών χρόνων .........................................................37

Page 6: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

5ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

9.6 Ελληνορωμαϊκός πολιτισμός ................................................................................................38

ΚΕΦ.10: ΑΠΟ ΤΗ ΡΩΜΗ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ....................................................................... 3910.1 Η Ρωμαϊκή ειρήνη ...............................................................................................................39

10.2 Ο Χριστός και η διδασκαλία του. Η πρώτη Εκκλησία .......................................................39

10.3 Η διάδοση του Χριστιανισμού ............................................................................................39

10.4 3ος αιώνας μ.Χ. Η Ρωμαϊκή αυτοκρατορία σε κρίση .........................................................40

10.5 Κωνσταντίνος. Η μεγάλη στροφή ......................................................................................40

Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 41

ΚΕΦ. 1: ΟΙ ΠΡΩΤΟΙ ΑΙΩΝΕΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ (330-717) ........................................... 421.1 Η ΜΕΤΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΡΩΜΑΪΚΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ................................................................42

1.2 ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ......................43

ΚΕΦ.2: ΛΑΟΙ ΣΤΟΝ ΠΕΡΙΓΥΡΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ ................................. 452.1 Οι Σλάβοι ..............................................................................................................................45

2.2 Οι Βούλγαροι .......................................................................................................................45

2.3 Οι Άραβες..............................................................................................................................45

ΚΕΦ. 3: ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΑΚΜΗΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ (717 - 1025 μ.Χ) .... 473.1 ΠΑΓΙΩΣΗ ΤΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ ΣΤΑ ΒΑΛΚΑΝIΑ ΚΑΙ ΤΗ Μ. ΑΣΙΑ .....47

3.2 ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΑΙ ΟIΚΟΝΟΜIΑ ..........................................................................................50

ΚΕΦ. 4: ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ (1025-1453 μ.Χ.) ........................ 534.1 Η ΕΞΑΣΘΕΝΗΣΗ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΜΕ ΤΗ ΔΥΣΗ .........................53

4.2 ΟΙ ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ..........................53

4.3 ΑΝΑΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ ΚΑΙ ΥΠΟΤΑΓΗ ΣΤΟΥΣ ΟΘΩΜΑΝΟΥΣ ...............53

ΚΕΦ. 5: Ο ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ ..................................................................... 545.1 Η καθημερινή ζωή στο Βυζάντιο ..........................................................................................54

5.2 Βυζαντινή Γραμματεία ..........................................................................................................54

5.3 Επιστήμη και Τεχνολογία......................................................................................................54

5.4 Εικαστικές Τέχνες και Μουσική ...........................................................................................54

ΚΕΦ. 6: Η ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ .................................................................................... 596.1 Η ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ ΜΕΤΑ ΤΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΤΩΝ ΛΑΩΝ (5ος -10ος αι.) 59

6.2 Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΚΑΤΑ ΤΑ ΤΕΛΗ ΤΟΥ ΜΕΣΑΙΩΝΑ .......59

ΚΕΦ 7: Η ΕΥΡΩΠΗ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΤΕΡΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ (15ος -18ος αι.) ......................... 61

Page 7: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

6

7.1 ΟΙ ΑΝΑΚΑΤΑΤΑΞΕΙΣ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ..............61

7.2 Αναγέννηση και Ανθρωπισμός ..............................................................................................62

7.3 Ο Ελληνισμός υπό Βενετική και Οθωμανική κυριαρχία ......................................................63

Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 65

ΚΕΦ. 1: ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ ............................................ 661.1 Η φεουδαρχία στη Δυτική Ευρώπη .......................................................................................66

1.2 Οι σταυροφορίες ...................................................................................................................66

1.3 Αστική τάξη ..........................................................................................................................66

1.4 Οι ανακαλύψεις .....................................................................................................................66

1.5 Αναγέννηση και Ανθρωπισμός ..............................................................................................67

1.6 Η θρησκευτική Μεταρρύθμιση .............................................................................................67

ΚΕΦ.2: Η ΕΥΡΩΠΗ ΑΠΟ ΤΟΝ 15ο ΜΕΧΡΙ ΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ 18ου ΑΙΩΝΑ ................. 682.1 Πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές εξελίξεις .................................................................68

2.2 Εξελίξεις στα Γράμματα, τις Επιστήμες και τις Τέχνες ........................................................68

ΚΕΦ. 3: (1ο μέρος) Η ΕΥΡΩΠΗ ΤΟΝ 18ο ΑΙΩΝΑ ............................................................... 713.1 ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ ...................................................................................................................71

3.2 ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΒΟΝΑΠΑΡΤΗΣ ............................................................................................72

ΚΕΦ. 4: Ο ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ 15ος - 18ος ΑΙΩΝΑΣ ................................................................. 73

ΚΕΦ. 5: Ο ΑΓΩΝΑΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ 1821 – 1831 .............. 76

ΚΕΦ. 6: Η ΕΥΡΩΠΗ (1815 - 1914 μ.Χ.) ................................................................................. 80

ΚΕΦ 7: ΕΛΛΑΔΑ (1832- 1912 μ.Χ.) ........................................................................................ 82

ΚΕΦ 8: ΕΛΛΑΔΑ (1912- 1918 μ.Χ.) ........................................................................................ 84

ΚΕΦ 9: ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ ................................................................................ 85

ΚΕΦ 10: ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΜΕΣΟΠΟΛΕΜΟΥ 1919- 1939 ........................................................... 86

ΚΕΦ 11: Β’ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ .............................................................................. 87

Page 8: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

7ΙΣΤΟΡΙΑ Α΄ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΣΚΟΠΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

Ο γενικός σκοπός του μαθήματος της Ιστορίας όπως προσδιορίζεται από το ΕΝΙΑΙΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΙΣΤΟΡΙΑΣ είναι ο ακόλουθος:

Γενικός σκοπός της Ιστορίας είναι η ανάπτυξη της ιστορικής σκέψης και ιστορικής συνείδησης. Ο κοινά αποδεκτός σκοπός της μελέτης της Ιστορίας που αφορά τη γνώση του παρελθόντος για την κατανόηση του παρόντος και το σχεδιασμό του μέλλοντος, υφίσταται ως βασική ιδέα για τον προσδιορισμό της ιστορικής συνείδησης και ιστορικής σκέψης. Ειδικότερα, η ανάπτυξη ιστορικής σκέψης αφορά την κατανόηση των ιστορικών γεγονότων και τη σύνδεση αιτίων και αποτελεσμάτων, ενώ η καλλιέργεια ιστορικής συνείδησης αφορά την κατανόηση της συμπεριφοράς του ανθρώπου σε συγκεκριμένες καταστάσεις και την εξασφάλιση των προϋποθέσεων για την εκδήλωση υπεύθυνης συμπεριφοράς στο παρόν και το μέλλον. Έτσι με τη διδασκαλία της Ιστορίας μπορεί ο μαθητής να αποκτήσει όχι μόνο την επίγνωση ότι ο σύγχρονος κόσμος αποτελεί συνέχεια του παρελθόντος, αλλά και την επίγνωση ότι ο σύγχρονος ιστορικός ορίζοντας συνδέεται άμεσα με τη ζωή του. Ο σκοπός της ιστορικής σκέψης και συνείδησης συνδέεται έτσι με το γενικότερο σκοπό της εκπαίδευσης που αναφέρεται στην προετοιμασία συνειδητών πολιτών.

Για τη ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ο Γενικός σκοπός διδασκαλίας της Ιστορίας αναλύεται στους παρακάτω επιμέρους σκοπούς:

Να κατανοήσουν οι μαθητές ότι ο κόσμος στον οποίο ζουν είναι αποτέλεσμα μιας •εξελικτικής πορείας, με υποκείμενα δράσης τους ανθρώπους.Να καταστούν ικανοί, μέσα από τη γνώση του παρελθόντος, να κατανοήσουν το παρόν, •να στοχαστούν για τα προβλήματά του και να προγραμματίσουν υπεύθυνα το μέλλον τους..Να συνειδητοποιήσουν την προσωπική τους ευθύνη για την πορεία της κοινωνίας στην •οποία ζουν.Να διαμορφώσουν, μέσα από τη μελέτη των επιμέρους πολιτισμών και της συνεισφοράς •τους στον παγκόσμιο πολιτισμό, πνεύμα μετριοπάθειας, ανοχής και σεβασμού στο διαφορετικό.Να οικοδομήσουν, μέσα από τη μελέτη του δικού τους πολιτισμού, την εθνική και •πολιτιστική τους ταυτότητα.Να συνειδητοποιήσουν την αναγκαιότητα επιλογής και κριτικής αξιολόγησης των •ιστορικών πηγών.

Ειδικότερα για το ΓΥΜΝΑΣΙΟ οι σκοποί που επιδιώκονται είναι οι εξής:

Page 9: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

8

Να γνωρίσουν οι μαθητές την ιστορική πορεία του Ελληνισμού από την αρχαιότητα •μέχρι σήμερα, με αναφορές στην ευρύτερη παγκόσμια ιστορία.Να οικειώνονται βαθμιαία το ειδικό λεξιλόγιο της ιστορικής επιστήμης.•Να συνειδητοποιήσουν ότι η κατανόηση κάθε κοινωνίας προϋποθέτει τη μελέτη όλων •των πτυχών της (πολιτικής, οικονομικής, πολιτιστικής, θρησκευτικής κ.λ.π.).Να κατανοούν την έννοια του χρόνου και των τρόπων μέτρησής του και να εντάσσουν •τα γεγονότα στις ιστορικές περιόδους.Να εντοπίζουν, κατά τη μελέτη των ιστορικών γεγονότων ή φαινομένων, αίτια και •αποτελέσματα.Να συγκρίνουν ιστορικά γεγονότα ή φαινόμενα και να εντοπίζουν ομοιότητες και •διαφορές.Να αναλύουν ένα γεγονός ή φαινόμενο και να διαπιστώνουν τις σχέσεις μεταξύ των •επιμέρους στοιχείων.Να κατανοήσουν ότι η αξιοπιστία της ιστορικής αφήγησης θεμελιώνεται στην ορθή •αξιοποίηση των πηγών.Να αποκτήσουν την ικανότητα να διακρίνουν, στις ιστορικές μαρτυρίες, γεγονότα, •αιτίες, απόψεις κ.λ.π.Να προσεγγίζουν τα ιστορικά γεγονότα χωρίς άκριτη αποδοχή των ιστορικών ερμηνειών, •απόψεων κ.λ.π.Να αναπτύξουν θετική στάση απέναντι στη σπουδή του παρελθόντος ως παράγοντα •απόκτησης αυτογνωσίας και κατανόησης της κοινωνίας. Να συνειδητοποιήσουν την προσφορά του ελληνικού έθνους στον παγκόσμιο πολιτισμό •και να διαμορφώσουν ανάλογη συνείδηση.

Page 10: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

9ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Page 11: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

10

ΚΕΦ. 1: Η ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΛΙΘΟΥ

1.1 Η Παλαιολιθική και Μεσολιθική Εποχή

1.2 Η Νεολιθική Εποχή

ΣΗΜΕΙΑ ΠΟΥ ΧΡΕΙΑΖΟΝΤΑΙ ΠΡΟΣΟΧΗ:

Οι όροι: Προϊστορία, Παλαιολιθική και Νεολιθική εποχή, κυνηγός, τροφοσυλλέκτης, καρποσυλλέκτης, νομάδες.

Page 12: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

11ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ.2: Η ΕΠΟΧΗ ΤΟΥ ΧΑΛΚΟΥ

2.1.Οι λαοί της Εγγύς Ανατολής

Η Μεσοποταμία•

Η Αίγυπτος•

Οι Χετταίοι•

Οι Φοίνικες•

Οι Εβραίοι•

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Χρειάζεται να προσδιοριστεί στο χάρτη η περιοχή της λεγόμενης «εύφορης ημισελήνου»

Οδηγίες για τις Ασκήσεις - Δραστηριότητες

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα στοιχεία της στήλης Α με τα στοιχεία της στήλης Γ, σύροντας τα με το ποντίκι στην κατάλληλη θέση της στήλης Β.

Α Β Γζιγκουράτ Βύβλος ιερογλυφικά Ουρ ΑίγυπτοςΌσιρις ΜεσοποταμίαΧαττούσα Χετταίοιμούμιες Φοίνικεςσφηνοειδής γραφή Εβραίοιπυραμίδες μονοθεϊσμός

Page 13: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

12

Μέμφις

Ζητούμενα:(καθέτως) Μεσοποταμία, Φοίνικες, Αίγυπτος, Μεσοποταμία, Αίγυπτος, Χετταίοι, Αίγυπτος, Μεσοποταμία, Αίγυπτος, Εβραίοι, Αίγυπτος

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τις εικόνες με τους πολιτισμούς, σύροντας με το ποντίκι το σωστό στοιχείο του πίνακα πάνω στην εικόνα

ΜεσοποταμίαΑίγυπτοςΧετταίοι

Ζητούμενα: Αίγυπτος, Μεσοποταμία, Χετταίοι, Αίγυπτος, Μεσοποταμία, Αίγυπτος

2.2. Ο κυκλαδικός πολιτισμός

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Οι Κυκλάδες γέφυρα α ανάμεσα σε Ευρώπη, Μικρά Ασία, Κρήτη. Συνέπεια της • γεωγραφικής θέσης η ανάπτυξη του εμπορίου.

Η σχετική • δραστηριότητα θα δείξει τις εμπορικές σχέσεις των Κυκλαδιτών.

Δραστηριότητα

Εμφανίζεται χάρτης της Ελλάδας, χωρίς λεπτομέρειες στον οποίο εμφανίζονται σταδιακά καμπύλα χοντρά κόκκινα βέλη που δείχνουν τις εμπορικές σχέσεις των Κυκλαδιτών :

1 βέλος προς Σαρωνικό •

1 βέλος προς Αργολικό •

1 βέλος προς Κρήτη και •

2 βέλη προς μικρασιατικές ακτές •

Τα βέλη αυτά εμφανίζονται και σβήνουν συνεχώς ώσπου να τα σταματήσει ο χρήστης.

Από κάτω υπάρχουν κουμπιά «λήξη» και «επανάληψη»

Page 14: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

13ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

2.3. Ο μινωικός πολιτισμός

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η σχετική δραστηριότητα θα δείξει τις εμπορικές σχέσεις των Κρητών.

2.4 Ο μυκηναϊκός πολιτισμός

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η σχετική δραστηριότητα θα δείξει τα κέντρα του μυκηναϊκού πολιτισμού.

Δραστηριότητα

Κάνε κλικ στις περιοχές του πίνακα που βρίσκεται κάτω από το χάρτη, για να δεις τα κέντρα του μυκηναϊκού πολιτισμού σε κάθε περιοχή.

Υπάρχει απλός χάρτης της Ελλάδας χωρίς λεπτομέρειες από τη Θεσσαλία και κάτω.

Κάτω από το χάρτη υπάρχει πίνακας με τα εξής στοιχεία:

Αργολίδα•

Μεσσηνία•

Λακωνία•

Αττική •

Βοιωτία•

Μαγνησία•

Ο χρήστης κάνει κλικ στις περιοχές πάνω στον πίνακα και εμφανίζονται για κάθε περιοχή τα μυκηναϊκά κέντρα ως εξής:

Αργολίδα• : Μυκήνες, Τίρυνθα (δίπλα στις Μυκήνες), Άργος

Μεσσηνία• : Πύλος (παραλιακά στο Ιόνιο)

Λακωνία• : Βαφειό (κοντά στη Σπάρτη)

Αττική• : Αθήνα, Ελευσίνα, Μαραθώνας

Page 15: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

14

Βοιωτία• : Θήβα, Ορχομενός (βορειοδυτικά της Θήβας), Γλας (ανατολικά του Ορχομενού)

Άσκηση εμπέδωσης 1

Ποια χρονική περίοδος ονομάζεται εποχή του χαλκού στην Ελλάδα; Κάνε κλικ δίπλα στο σωστό.

3000-2000 π.Χ3000-1100 π.Χ1200-500 π.Χ.

Ζητούμενο: 3000 – 1100 π.Χ.

Άσκηση εμπέδωσης 2

Ποιο ήταν το σημαντικότερο κέντρο του κυκλαδικού πολιτισμού στην περίοδο της μεγαλύτερης ακμής του;

Η Φυλακωπή στη ΜήλοΤο Ακρωτήρι στη ΘήραΗ Κέρος

Ζητούμενο: Το Ακρωτήρι στη Θήρα

Άσκηση εμπέδωσης 3

Τα μικρά αγαλματάκια που είναι τα πιο χαρακτηριστικά δείγματα της κυκλαδικής τέχνης ονομάζονται (γράψε την απάντηση και πάτησε enter):

Απάντηση: ………………..

Ζητούμενο: ειδώλια

Άσκηση εμπέδωσης 4Α Β Γ

ΠότνιαΑκρωτήρι ΘήραςΑνάκτορο Ζάκρου Κυκλαδικόςγραμμική Α ΜινωικόςΆναξ Μυκηναϊκόςγραμμική Βδιπλός πέλεκυςμέγαρον

Ζητούμενα:(στήλη Β καθέτως) Μυκηναϊκός, Κυκλαδικός, Μινωικός, Μινωικός, Μυκηναϊκός,

Page 16: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

15ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Μυκηναϊκός, Μινωικός, Μυκηναϊκός

Άσκηση εμπέδωσης 5

Πώς ονόμασαν οι κατοπινοί Έλληνες τα τείχη των Μυκηναίων; Κάνε κλικ στο σωστό τετράγωνο:

ιλλυρικάκυκλώπειαγιγάντια

Ζητούμενο: κυκλώπεια

Άσκηση εμπέδωσης 6

Να συσχετίσεις τις εικόνες με τις λεζάντες τους, σύροντας με το ποντίκι το σωστό στοιχείο του πίνακα πάνω στην εικόνα

Πίνακας

Ταυροκαθάψια•

Τηγανόσχημο σκεύος•

Αίθουσα του θρόνου•

Ο «Αρπιστής»•

Η μάσκα του Αγαμέμνονα»•

Πύλη των Λεόντων•

Ζητούμενα:

εικ.1 Ταυροκαθάψια εικ.2 Τηγανόσχημο σκεύος εικ.3 Η αίθουσα του θρόνουεικ.4 Ο «Αρπιστής» εικ.5 Η «Μάσκα του Αγαμέμνονα» εικ.6 Πύλη των Λεόντων

Άσκηση εμπέδωσης 7

Ποια είναι τα κυριότερα αίτια της παρακμής του μυκηναϊκού πολιτισμού;

Επιλέξτε όσα είναι σωστά κάνοντας κλικ επάνω τους:

1.οι πόλεμοι ανάμεσα στα μυκηναϊκά κράτη 2. η διαμάχη με τους Μινωίτες 3. η παρεμπόδιση του εμπορίου από τις αναστατώσεις που προκάλεσαν οι «λαοί της θάλασσας»

4. η έκρηξη του ηφαιστείου της Θήρας

Page 17: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

16

Ζητούμενα: 1 και 3

Άσκηση εμπέδωσης 8

Να συσχετίσεις τις εικόνες με τους πολιτισμούς, σύροντας με το ποντίκι το σωστό στοιχείο του πίνακα πάνω στην εικόνα

ΠΙΝΑΚΑΣΚυκλαδικόςΜινωικόςΜυκηναϊκός

Ζητούμενα: (οριζόντια πάνω και μετά κάτω αριστερά)

Α. ταύρος Μινωικός•

Β. ειδώλιο Κυκλαδικός•

Γ. ανάκτορο Κνωσού Μινωικός•

Δ. θεά με τα φίδια Μινωικός •

Ε. δίσκος της Φαιστού Μινωικός•

Στ. κύπελλο του Βαφειού Μυκηναϊκός•

Ζ. μάσκα του «Αγαμέμνονα» Μυκηναϊκός•

Άσκηση εμπέδωσης 9

Δραστηριότητα

Στον παρακάτω χάρτη κάντε κλικ στις περιοχές με τις οποίες οι Μυκηναίοι είχαν σημαντικές εμπορικές σχέσεις. Όταν έχεις ολοκληρώσει, πάτησε enter.

Υπάρχει ΧΑΡΤΗΣ Νοτιοανατολικής Ευρώπης και Ανατολικής Μεσογείου μονόχρωμος, χωρίς λεπτομέρειες.

Ζητούνται: «Νησιά Αιγαίου», «Μικρά Ασία», «Κύπρος», «Κρήτη», «Συρία», «Παλαιστίνη», «Αίγυπτος», «Παράλια Αδριατικής» (βαλκανικά), «Ιταλία» (νότια) , «Σικελία», «Σαρδηνία», «Μάλτα», «Ισπανία» (μεσογειακά παράλια) .

Page 18: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

17ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ. 3: Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΑΠΟ ΤΟ 1100 π.Χ. ΩΣ ΤΟ 800 π.Χ. Η

ΓΕΩΜΕΤΡΙΚΗ ΕΠΟΧΗ

3.1 ΟΙ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟΙ ΧΡΟΝΟΙ (1100-800 π.Χ.)

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η περίοδος αυτή εμφανίζεται ως άμεσο επακόλουθο των αναστατώσεων που • σημειώνονται στον ελλαδικό χώρο μετά την πτώση του μυκηναϊκού κόσμου.

Η σχετική δραστηριότητα θα βοηθήσει τους μαθητές να κατανοήσουν τους στόχους • και την έκταση και του πρώτου ελληνικού αποικισμού.

Δραστηριότητα «Α’ελληνικός αποικισμός»

Εμφανίζεται χάρτης της ανατολικής Ελλάδας, Αιγαίου Κρήτης και παραλίων Μικράς • Ασίας

Στο χάρτη είναι μόνο τα εξής ονόματα στις αντίστοιχες περιοχές:•

ΘΕΣΣΑΛΙΑ, ΑΤΤΙΚΗ, ΕΥΒΟΙΑ, ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΣ, ΚΥΚΛΑΔΕΣ, ΔΡΗΤΗ, • ΤΕΝΕΔΟΣ, ΛΕΣΒΟΣ, ΧΙΟΣ, ΣΑΜΟΣ, ΚΩΣ, ΡΟΔΟΣ

Από τον ηπειρωτικό κορμό της Ελλάδας ξεκινούν έγχρωμα βέλη με κατεύθυνση τα • παράλια της Μικράς Ασίας ως εξής:

Από παράλια Θεσσαλίας1. : παχύ πορτοκαλί βέλος Από Αττική και Εύβοια και Κυκλάδες:2. παχιά φούξια βέλη.Από κέντρο Πελοποννήσου:3. παχύ πράσινο βέλος

Τα παράλια της Μικράς Ασίας χρωματίζονται αντίστοιχα με τα βέλη ως εξής:

Από κάτω από την Τροία έως τη Σμύρνη1. → πορτοκαλί και αναγράφεται «ΑΙΟΛΙΔΑ»Από τη Σμύρνη έως την Αλικαρνασσό2. → φούξια και αναγράφεται «ΙΩΝΙΑ» Από την Αλικαρνασσό έως ΒΑ της Ρόδου3. → πράσινα και αναγράφεται «ΔΩΡΙΚΗ

Page 19: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

18

ΕΞΑΠΟΛΗ»

Χρώματα στα νησιά του Αιγαίου:

Πορτοκαλί1. : Τένεδος, ΛέσβοςΦούξια2. : Κυκλάδες (πλην Μήλου και Θήρας), Χίος, Σάμος, ΙκαρίαΠράσινα3. : Κρήτη, Μήλος, Θήρα, Δωδεκάνησα

Σε κάποιο σημείο υπάρχουν τρεις κύκλοι με τα παραπάνω χρώματα και μέσα αναγράφουν το φύλο:

Αιολείς (πορτοκαλί), Ίωνες (φούξια), Δωριείς (πράσινο)

3.2 Η ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ

Τα γράμματα•

Η τέχνη•

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Αναφορά στις μορφές γραφής 5 που έχουν ήδη γνωρίσει (σφηνοειδής, ιερογλυφική, • Γραμμική Α, Γραμμική Β, φοινικική ).

Ομοιότητες και διαφορές ελληνικού και φοινικικού αλφαβήτου•

Άσκηση εμπέδωσης

Χαρακτήρισε τις παρακάτω προτάσεις με Σ (σωστό) και Λ (λάθος) κάνοντας κλικ στο αντίστοιχο τετραγωνάκι

Σ ΛΤα ομηρικά έπη διαμορφώθηκαν στα τέλη του 9ου – αρχές του 8ου αι. π.Χ. Ο βασιλιάς, κατά τη Γεωμετρική εποχή, ονομάζεται «άναξ». Τα ομηρικά έπη παρουσιάζουν κυρίως την ομηρική εποχή. Οι Έλληνες παρέλαβαν το αλφάβητο από τους Φοίνικες. Οι ναοί στη Γεωμετρική εποχή είναι ίδιοι με τα μικρά μυκηναϊκά ιερά. Οι Έλληνες χρησιμοποίησαν αυτούσιο το φοινικικό αλφάβητο. Κατά τη Γεωμετρική εποχή η εξουσία των βασιλέων συχνά αμφισβητείται από τους ευγενείς.

Ζητούμενα (καθέτως): Σ, Λ, Σ, Σ, Λ, Λ, Σ

Page 20: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

19ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ. 4: Η ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ 800 π.Χ. – 479 π.Χ.

4.1. Η ΑΠΟΙΚΙΑΚΗ ΕΞΑΠΛΩΣΗ (Ο Β’ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΑΠΟΙΚΙΣΜΟΣ)

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β Γοι εν πορεία αποτέλεσμα αποικισμούαίτια αποικισμού πολιτικές διαμάχεςδιεύρυνση πνευματικού ορίζοντα των ανθρώπων

αίτια αποικισμού

οικιστής μητρόποληανάγκη για μέταλλα κάπηλοςΜεγάλη Ελλάδα αρχηγός αποστολής αποικίαςμητέρα - πόλη οι έμποροιλιανοπωλητής Κάτω Ιταλία

Ζητούμενα (καθέτως): οι έμποροι, πολιτικές διαμάχες, αποτέλεσμα αποικισμού, αρχηγός αποστολής αποικίας, αίτια αποικισμού, Κάτω Ιταλία, μητρόπολη, κάπηλος

4.2 Η «ΠΟΛΗ – ΚΡΑΤΟΣ» - Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑΤΟΣ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

H διαφορά ανάμεσα στην αριστοκρατία και την ολιγαρχία και ανάμεσα στην ολιγαρχία και την τυραννίδα.

Page 21: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

20

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β Γ

οπλιτική φάλαγγα μεγάλοι γαιοκτήμονες

αριστοκρατία Περίανδρος

Πολυκράτης πόλη - κράτος

ολιγαρχία δημοκρατία

Κόρινθος Σάμος

συμμετοχή του πολίτη στη διακυβέρνηση της πόλης

πλούσιοι έμποροι και βιοτέχνες

Ζητούμενα (καθέτως): πόλη – κράτος, μεγάλοι γαιοκτήμονες, Σάμος, πλούσιοι έμποροι και βιοτέχνες, Περίανδρος, δημοκρατία

4.3 Η ΣΠΑΡΤΗ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Ο φόβος επανάστασης•

μπορούσαν να ζουν χωρίς να εργάζονται•

Λιτότητα / ολιγάρκεια, λακωνισμός•

αγωγή των κοριτσιών και η θέση της γυναίκας,•

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β Γαυτοί ουσιαστικά κυβερνούσαν τη Σπάρτη Γερουσίαείχε 28 μέλη άνω των 60 ετών είλωτεςψηφοφορία δια «βοής» λίγα λόγια

Page 22: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

21ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

οι απόγονοι των κατακτημένων λαών περίοικοιζούσαν σε οικισμούς γύρω από τη Σπάρτη πέντε έφοροιλακωνισμός Απέλλα

Ζητούμενα (καθέτως): πέντε έφοροι, Γερουσία, Απέλλα, είλωτες, περίοικοι, λίγα λόγια

4.4 Η ΑΘΗΝΑ - ΑΠΟ ΤΗ ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΣΤΗΝ ΑΡΙΣΤΟΚΡΑΤΙΑ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Στην Αθήνα μορφοποιήθηκαν όλα τα είδη των πολιτευμάτων της αρχαιότητας με • αποκορύφωμα τη δημοκρατία.

4.5 Η ΑΘΗΝΑ – Η ΠΟΡΕΙΑ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Σεισάχθεια•

Ο Κλεισθένης και η θεμελίωση της δημοκρατίας.•

λαϊκή κυριαρχία με ενίσχυση του ρόλου της Εκκλησίας του Δήμου .•

ο οστρακισμός•

Άσκηση εμπέδωσης 1

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β Γο τελευταίος βασιλιάς της Αθήνας

Σόλων

αυστηροί νόμοι Κλεισθένηςοστρακισμός ΚόδροςΣεισάχθεια Πεισίστρατος«Συνοικισμός» ένας από τους 9 άρχοντες

Page 23: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

22

10 στρατηγοί Δράκωνδιαίρεση σε 4 τάξεις ανάλογα με το εισόδημα

Θησέας

10 φυλές τυραννίδα επώνυμος

Ζητούμενα (καθέτως): Κόδρος, Δράκων, Κλεισθένης, Σόλων, Θησέας, Κλεισθένης, Σόλων, Κλεισθένης, Πεισίστρατος, ένας από τους 9 άρχοντες

Άσκηση εμπέδωσης 2

Χαρακτήρισε τις παρακάτω προτάσεις με Σ (σωστό) και Λ (λάθος) κάνοντας κλικ στο αντίστοιχο τετραγωνάκι

Σ ΛΣτην Αθήνα τη βασιλεία τη διαδέχθηκε η δημοκρατία. Με τις 10 φυλές ο Κλεισθένης μείωσε το ρόλο της καταγωγής στην πολιτική ζωή.

Η σεισάχθεια έχει σχέση με τη συμμετοχή στα κοινά. Μετά τον Κλεισθένη η Εκκλησία του Δήμου γίνεται κυρίαρχο όργανο του πολιτεύματος.

Ο Σόλωνας διαίρεσε τους πολίτες σε τάξεις ανάλογα με την καταγωγή.

Ζητούμενα (καθέτως): Λ, Σ, Λ, Σ, Λ

4.6 ΟΙ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΙ ΔΕΣΜΟΙ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Να καταστεί σαφής η διαφορά ανάμεσα στις έννοιες κράτος και έθνος.

Άσκηση εμπέδωσης 1

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β

Α Β Γοργάνωση πόλεων με κέντρο κάποιο μαντείο

Ολυμπιακοί αγώνες

κλαδί αγριελιάς Πυθία

Page 24: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

23ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Λοξίας Πανελλήνιοι Δεσμοίιέρεια Δελφών ολυμπιονίκηςεκεχειρία αμφικτιονίαγλώσσα, θρησκεία, συνήθειες

Απόλλωνας

Ζητούμενα (καθέτως): αμφικτιονία, ολυμπιονίκης, Απόλλωνας, Πυθία, Ολυμπιακοί αγώνες, Πανελλήνιοι δεσμοί

Άσκηση εμπέδωσης 2

α) Ποιο είναι το 2ο έτος της 61ης Ολυμπιάδας;

β) Να χρονολογήσεις τη ναυμαχία της Σαλαμίνας με βάση τις Ολυμπιάδες.

Το ___ο έτος της __ __ ης Ολυμπιάδας.

Ζητούμενα:

α) 535

β) Το 1ο έτος της 75ης Ολυμπιάδας

η λύση :

α) 61 – 1 = 60 β) 777 – 480 = 297

60 Χ 4 = 240 297 : 4 = 74, υπόλοιπο 1

240 + 2 = 242 άρα 1ο 75ης

777 – 242 = 535

4.7 ΠΕΡΣΕΣ ΚΑΙ ΕΛΛΗΝΕΣ: ΔΥΟ ΚΟΣΜΟΙ ΣΥΓΚΡΟΥΟΝΤΑΙ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η σχετική • δραστηριότητα θα βοηθήσει στην κατανόηση των κινήσεων των αντιπάλων

Το στρατηγικό σχέδιο του Μιλτιάδη •

η σημασία της νίκης•

Page 25: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

24

Ο μαραθώνιος δρόμος•

4.8 Η ΟΡΙΣΤΙΚΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΣΙΚΗΣ ΕΠΙΘΕΣΗΣ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η σχετική δραστηριότητα θα βοηθήσει στην κατανόηση των κινήσεων των αντιπάλων στη Σαλαμίνα

Άσκηση εμπέδωσης 1

Κατάταξε χρονολογικά τα γεγονότα της Α στήλης σύροντας τα με το ποντίκι στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α ΒΝαυμαχία της Σαλαμίνας 1.Μάχη των Πλαταιών 2.Ιωνική επανάσταση 3.Μάχη του Μαραθώνα 4.Εκστρατεία του Μαρδόνιου 5.

Ζητούμενα: 1. Ιωνική επανάσταση 2. Εκστρατεία του Μαρδόνιου, 3. Μάχη του Μαραθώνα, 4. Ναυμαχία της Σαλαμίνας, 5. Μάχη των Πλαταιών

Άσκηση εμπέδωσης 2

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β ΓΠαυσανίας αίτιο περσικής επίθεσηςΘεμιστοκλής ΘερμοπύλεςΔάτης και Αρταφέρνης Μάχη του ΜαραθώναΕπιθυμία για επέκταση στη Δύση Ναυμαχία της ΣαλαμίναςΜαρδόνιος «Μιλήτου Άλωσις»Φρύνιχος ΛεωνίδαςΙωνική επανάσταση Ναυμαχία της ΜυκάληςΛεωνίδας Μάχη των Πλαταιών

Page 26: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

25ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Μιλτιάδης αφορμή περσικής επίθεσης

«Μολών λαβέ» Λεωτυχίδης

Ζητούμενα (καθέτως): Μάχη των Πλαταιών, Ναυμαχία της Σαλαμίνας, Μάχη του Μαραθώνα, αίτιο περσικής επίθεσης, Μάχη των Πλαταιών, «Μιλήτου Άλωσις», αφορμή περσικής επίθεσης, Θερμοπύλες, Μάχη του Μαραθώνα, Λεωνίδας, Ναυμαχία της Μυκάλης

4.9 ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η σχετική δραστηριότητα θα βοηθήσει στην εμπέδωση των ειδών και των • εκπροσώπων.

4.10 Η ΤΕΧΝΗ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η σχετική δραστηριότητα θα βοηθήσει στην κατανόηση των χαρακτηριστικών των • ρυθμών και στην επισήμανση των διαφορών.

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β Γφιλοσοφία κούροςερυθρόμορφη τεχνική Ησίοδοςλυρική ποίηση Αγγείοάγαλμα νέου δωρικόςκιονοστοιχία σηκόςαρχιτεκτονικός ρυθμός Ηράκλειτοςδιδακτικό έπος Αρχίλοχοςμέρος αρχαίου ναού πτερόν

Page 27: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

26

Ζητούμενα (καθέτως): Ηράκλειτος, αγγείο, Αρχίλοχος, κούρος, πτερόν, δωρικός, Ησίοδος, σηκός

Page 28: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

27ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ. 5: Η ΗΓΕΜΟΝΙΑ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ 479 π.Χ – 431π.Χ.

5.1 Η ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΤΗΣ ΔΗΛΟΥ – Η ΣΥΜΜΑΧΙΑ ΟΡΓΑΝΟ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΪΚΗΣ ΗΓΕΜΟΝΙΑΣ

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

μεταμόρφωση της ΣΥΜΜΑΧΙΑΣ σε ΗΓΕΜΟΝΙΑ•

5.2 ΤΟ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑ ΣΤΑΘΕΡΟΠΟΙΕΙΤΑΙ – Ο ΠΕΡΙΚΛΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΟ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑ

5.3 Η ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑΤΟΣ – ΟΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ

5.4 Η ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ – Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΖΩΗ

5.5 ΜΟΡΦΩΣΗ – ΕΡΓΑΣΙΑ - ΕΟΡΤΕΣ

Άσκηση εμπέδωσης 1

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Page 29: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

28

Α Β ΓΕλληνοταμίες Περικλήςτερματισμός ελληνοπερσικών πολέμων

Άρειος Πάγος

μέτρα Περικλή Ηλιαίαμεταφορά του ταμείου της συμμαχίας στην Ακρόπολη

Ειρήνη του Καλλία

περιορισμός δύναμης Αρείου Πάγου

Εφιάλτης και Περικλής

μεγάλο λαϊκό δικαστήριο φόροςπροπύργιο του συντηρητισμού μισθοφορία-θεωρικά

Ζητούμενα (καθέτως): φόρος, Ειρήνη του Καλλία, μισθοφορία - θεωρικά, Περικλής, Εφιάλτης – Περικλής, Ηλιαία, Άρειος Πάγος

Άσκηση εμπέδωσης 2

Στο κείμενο που ακολουθεί συμπλήρωσε τα κενά σύροντας με το ποντίκι λέξεις και φράσεις από τις παρακάτω:

μετοίκιον, χιτώνας, Παναθήναια, κιθαριστής, λειτουργίες, κρέας, ιμάτιο, παιδαγωγός, επεξεργασμένα προϊόντα, μέτοικοι, τριηραρχία, δούλοι, όσπρια, γραμματιστής, Μεγάλα Διονύσια, πρώτες ύλες, σοφιστές

Ένας τρόπος για να φορολογούνται οι πλούσιοι πολίτες ήταν οι ___________. Εκείνη που περιελάμβανε τα έξοδα για τη συντήρηση πλοίου λεγόταν __________. Οι ξένοι που ζούσαν στην Αθήνα λέγονταν

_________ και πλήρωναν το __________. Η πιο πολυάριθμη κοινωνική ομάδα ήταν οι __________. Οι Αθηναίοι έτρωγαν συχνά _______αλλά σπάνια ______. Το πανωφόρι τους λεγόταν __________, ενώ το ένδυμα που φορούσαν από κάτω _____ . Ο δούλος που πήγαινε τα παιδιά στο σχολείο λεγόταν ___________ , ο δάσκαλος που τους μάθαινε γράμματα ____________ και ο δάσκαλος της μουσικής ___________. Ανώτερη μόρφωση μπορούσαν να πάρουν οι Αθηναίοι νέοι από τους __________. Οι Αθηναίοι εισήγαν τρόφιμα και ________ και εξήγαν _________. Κάθε τέσσερα χρόνια γιόρταζαν τα ___________, ενώ η μεγάλη εορτή προς τιμήν του Διονύσου ήταν τα _______________________.

Ζητούμενα (κατά σειράν): λειτουργίες, τριηραρχία, μέτοικοι, μετοίκιον, δούλοι, όσπρια, κρέας, ιμάτιο, χιτώνας, παιδαγωγός, γραμματιστής, κιθαριστής, σοφιστές, πρώτες ύλες, επεξεργασμένα προϊόντα, Παναθήναια, Μεγάλα Διονύσια.

Page 30: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

29ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Άσκηση εμπέδωσης 3

Να χαρακτηρίσεις τις παρακάτω προτάσεις με Σ (σωστό) και Λ (λάθος) κάνοντας κλικ στο αντίστοιχο τετραγωνάκι.Με τις μεταρρυθμίσεις του Περικλή η Εκκλησία του Δήμου έγινε το κυρίαρχο σώμα του πολιτεύματος.

Σ Λ

Οι Αθηναίες σύχναζαν στην Αγορά. Ο Περικλής ενίσχυσε τη Βουλή των Πεντακοσίων. Ο Εφιάλτης και ο Περικλής έκαναν το πολίτευμα συντηρητικότερο. Τα κορίτσια δεν πήγαιναν στα σχολεία. Οι δούλοι δεν είχαν κανένα δικαίωμα. Η συμμαχία της Δήλου έγινε τελικά όργανο της αθηναϊκής ηγεμονίας. Οι Αθηναίοι σπάνια έτρωγαν δημητριακά.

Ζητούμενα (καθέτως): Σ, Λ, Σ, Λ, Σ, Σ, Σ, Λ

Page 31: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

30

ΚΕΦ. 6: ΗΓΕΜΟΝΙΚΟΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΚΑΜΨΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ

ΠΟΛΕΩΝ 431-363 π.Χ.

6.1 – 6.2 Ο Πελοποννησιακός πόλεμος

Τα αίτια και οι αφορμές του πολέμου - Οι αντίπαλοι•

Περίοδοι του πολέμου - Τα σημαντικότερα γεγονότα του πολέμου•

6.1 Πρώτη περίοδος (431-421 π.Χ.): Αρχιδάμειος πόλεμος

6.2 Δεύτερη περίοδος (415-413 π.Χ.): Εκστρατεία στη Σικελία - Τρίτη περίοδος (413-404 π.Χ.): Δεκελεικός πόλεμος.

Οι όροι της ειρήνης•

Οι συνέπειες του πελοποννησιακού πολέμου•

Άσκηση εμπέδωσης 1

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β ΓΕκστρατεία στη Σικελία Μεγαρικό ψήφισμαΣχέδιο Περικλή Αδιαφορία για ηθικές αξίεςΑφορμή σικελικής εκστρατείας Τρίτη περίοδος του πολέμουΚατεδάφιση των τειχών Βρασίδας και ΚλέωνΤερματίζει την πρώτη περίοδο του πολέμου

Όρος συνθηκολόγησης Αθήνας

Αφορμή Πελοποννησιακού πολέμου δημαγωγοί

Page 32: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

31ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Ναυμαχία Αργινουσών ΑλκιβιάδηςΜάχη στην Αμφίπολη Μακρά ΤείχηΣυνέπεια Πελοποννησιακού πολέμου ΈγεσταΚυριαρχούν μετά το θάνατο του Περικλή

Νικιείος Ειρήνη

Ζητούμενα (καθέτως): Αλκιβιάδης, Μακρά Τείχη, Έγεστα, όροι συνθηκολόγησης Αθήνας, Νικιείος Ειρήνη, Μεγαρικό ψήφισμα, Τρίτη περίοδος του πολέμου, Βρασίδας και Κλέων, αδιαφορία για ηθικές αξίες, δημαγωγοί

Άσκηση εμπέδωσης 2

Κατάταξε χρονολογικά τα γεγονότα της Α στήλης σύροντάς τα με το ποντίκι στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α ΒΛοιμός στην Αθήνα 1.Αιγός Ποταμοί 2.Σφακτηρία 3.Ψήφισμα κατά Μεγαρέων 4.Καταστροφή στη Σικελία 5.Συνθηκολόγηση Αθήνας 6.Νικίειος Ειρήνη 7.

Ζητούμενα: (καθέτως) 1. Ψήφισμα κατά Μεγαρέων, 2. Λοιμός στην Αθήνα, 3. Σφακτηρία, 4. Νικιείος Ειρήνη, 5.Καταστροφή στη Σικελία, 6.Αιγός Ποταμοί, 7. Συνθηκολόγηση Αθήνας

6.3 Ηγεμονία της Σπάρτης – Μια κυριαρχία σε αμφισβήτηση

6.4 Κυριαρχία της Θήβας στην Ελλάδα

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Να γίνει αναφορά στη νέα πολεμική τακτική που εφάρμοσαν οι Θηβαίοι.

Page 33: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

32

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β Γμάχη στην Κορώνεια Θρασύβουλοςστρατιωτική μεγαλοφυϊα ΞενοφώνΙερός Λόχος ΚριτίαςΤριάκοντα τύραννοι Ανταλκίδειος Ειρήνη«Κύρου Ανάβασις» Αγησίλαοςμάχη στα Λεύκτρα Επαμεινώνδαςαποκατάσταση της δημοκρατίας στην Αθήνα

Πελοπίδας

αποκλείει τις συμμαχίες πόλεων

λοξή φάλαγγα

Ζητούμενα (καθέτως): Αγησίλαος, Επαμεινώνδας, Πελοπίδας, Κριτίας, Ξενοφών, λοξή φάλαγγα, Θρασύβουλος, Ανταλκίδειος Ειρήνη

Page 34: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

33ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ 7: Η ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

7.1 – 7.2 Το κράτος της Μακεδονίας - Το κράτος της Μακεδονίας επεκτείνεται

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

ο ρόλος της Μακεδονίας ως προμαχώνα του Ελληνισμού.•

Το γεγονός ότι καμία πόλη του ελληνικού νότου δεν μπορεί να έχει την πρωτοπορία.•

Τα ευρήματα της Βεργίνας•

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β ΓΜακεδονικό μακρύ δόρυ ΑιγέςΑθηναίος αντίπαλος του Φιλίππου

Δίο

Δημιούργησε πολιτιστικούς δεσμούς με νότιους Έλληνες

Συμμαχικός στρατός Αθηναίων - Θηβαίων

Αλέξανδρος Α’ ΑρχέλαοςΣυνέδριο της Κορίνθου ΣάρισσαΜακεδονικό Θρησκευτικό κέντρο

Δημοσθένης

Μάχη στη Χαιρώνεια Εκστρατεία κατά των Περσών

Ζητούμενα (καθέτως): σάρισσα, Δημοσθένης, Αρχέλαος, Αιγές, εκστρατεία κατά των Περσών, Δίο, συμμαχικός στρατός Αθηναίων - Θηβαίων

Page 35: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

34

7.3 – 7.4 Ο Μέγας Αλέξανδρος – Η κατάκτηση της Ανατολής - Το έργο του Αλέξανδρου

7.5 Οι τύχες της Κύπρου

Άσκηση εμπέδωσης 1

Κατάταξε χρονολογικά τα γεγονότα της Α στήλης σύροντάς τα με το ποντίκι στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α ΒΜάχη στην Ισσό 1.Συνέδριο στην Κόρινθο 2.Μάχη με Πώρο 3.Ο Αλέξανδρος στη Βαβυλώνα 4.Μάχη στο Γρανικό 5.Μάχη στη Χαιρώνεια 6.Ίδρυση Αλεξάνδρειας 7.

Ζητούμενα: (καθέτως) 1. μάχη στη Χαιρώνεια, 2. συνέδριο της Κορίνθου, 3. μάχη στο Γρανικό, 4. μάχη στην Ισσό, 5. ίδρυση Αλεξάνδρειας, 6. μάχη με Πώρο, 7. Ο Αλέξανδρος στη Βαβυλώνα

Άσκηση εμπέδωσης 2

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β Γάρνηση στρατού να συνεχίσει

Δαρείος Γ’ ο Κοδομανός

μητέρα του Αλέξανδρου Γρανικόςδάσκαλος του Αλέξανδρου Ρωξάνη«στρατηγός αυτοκράτορας» συνέδριο της Κορίνθουσύζυγος του Αλέξανδρου Ύφασηςηττάται στα Γαυγάμηλα Αριστοτέληςπρώτη νίκη του Αλέξανδρου

Ολυμπιάδα

Ζητούμενα (καθέτως): Ύφασης, Ολυμπιάδα, Αριστοτέλης, συνέδριο της Κορίνθου, Ρωξάνη, Δαρείος Γ’ ο Κοδομανός, Γρανικός

Page 36: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

35ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ.8 ΟΙ ΤΕΧΝΕΣ ΚΑΙ ΤΑ ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΤΗΝ ΚΛΑΣΙΚΗ ΕΠΟΧΗ

8.1 Τα γράμματα

8.2 Οι τέχνες

8.3 Αρχιτεκτονική

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Ο όρος «κλασικός»•

Να γίνει αναφορά σε σύγχρονα ενδιαφέροντα οικοδομήματα•

8.4 Γλυπτική και ζωγραφική

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Να γίνει αναφορά σε νεότερους και σύγχρονους μεγάλους ζωγράφους και γλύπτες και • στα έργα τους

Να αξιοποιηθεί το εικονογραφικό υλικό•

Άσκηση εμπέδωσης 1

Συσχέτισε τα στοιχεία της στήλης Α με τα στοιχεία της στήλης Γ, σύροντάς τα με το ποντίκι στην κατάλληλη θέση της στήλης Β.

Page 37: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

36

Α Β Γφιλοσοφία Θουκυδίδηςρητορική Σοφοκλήςαρχιτεκτονική Πλάτωνγλυπτά Παρθενώνα Μύρωνπατέρας της ιστορίας Ηνίοχοςιστορία Πελοποννησιακού πολέμου Προπύλαιαμέρος του θεάτρου Λυσίαςδραματική ποίηση ΦειδίαςΔελφοί ΗρόδοτοςΔισκοβόλος ορχήστρα

Ζητούμενα:(στήλη Β καθέτως) Πλάτων, Λυσίας, Προπύλαια, Φειδίας, Ηρόδοτος, Θουκυδίδης, ορχήστρα, Σοφοκλής, Ηνίοχος, Μύρων

Άσκηση εμπέδωσης 2

Να συσχετίσεις τις εικόνες με τις λεζάντες τους, σύροντας με το ποντίκι το σωστό στοιχείο του πίνακα πάνω στην εικόνα

εικ.1 Ερέχθειο εικ.2 Ο Ερμής του Πραξιτέλη εικ.3 Ακρόπολη

εικ.4 Ναός της Νίκης εικ.5 Ηνίοχοςεικ.6 Ο Δορυφόρος του Πολυκλείτου

Page 38: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

37ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ.9 ΕΛΛΗΝΙΣΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΡΩΜΑΪΚΟΙ ΧΡΟΝΟΙ

9.1 Τα ελληνιστικά βασίλεια

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η έκταση του κράτους •

Η σημασία του ηγέτη•

Η βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, η αρχαία και η σύγχρονη. •

9.2 Η κατάσταση στον ελλαδικό χώρο

9.3 Το ρωμαϊκό κράτος αποκτά μεγάλη δύναμη

9.4 Η υποταγή του ελληνικού κόσμου

9.5 Τα γράμματα και οι τέχνες των ελληνιστικών χρόνων

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Να αξιοποιηθεί το εικονογραφικό υλικό

Page 39: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

38

9.6 Ελληνορωμαϊκός πολιτισμός

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β ΓΚράτος της Αιγύπτου ΣτωικοίΕγκαθίδρυση Αυτοκρατορίας

Πύρρος

καταστροφή Κορίνθου Αρίσταρχος ο ΣάμιοςΝέα Κωμωδία ΜόμμιοςΉπειρος Ρώμηφιλοσοφία ΠτολεμαίοςΑστρονομία ΑύγουστοςΣύγκλητος Μένανδρος

Ζητούμενα (καθέτως):Πτολεμαίος, Αύγουστος, Μόμμιος, Μένανδρος, Πύρρος, Στωικοί, Αρίσταρχος ο Σάμιος, Ρώμη.

Page 40: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

39ΙΣΤΟΡΙΑ - Α΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ.10: ΑΠΟ ΤΗ ΡΩΜΗ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ

10.1 Η Ρωμαϊκή ειρήνη

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η δημοκρατία παύει να υφίσταται•

Η κατάργηση των συνόρων, •

η ελεύθερη διακίνηση ανθρώπων και ιδεών, •

ο συγκρητισμός των θρησκειών•

10.2 Ο Χριστός και η διδασκαλία του. Η πρώτη Εκκλησία

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Με βάση ιστορικά στοιχεία που παρέχουν τα Ευαγγέλια, η Γέννηση του Χριστού • τοποθετείται στο 5/4 π.Χ. και ο σταυρικός θάνατος το 28/29 μ.Χ.

η ελληνική γλώσσα, βοήθησε στη διάδοση του χριστιανισμού.•

10.3 Η διάδοση του Χριστιανισμού

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Η συμβολή της προσωπικότητας του Παύλου στη διάδοση του Χριστιανισμού.•

Ο Παύλος χρησιμοποίησε την ελληνική γλώσσα και φιλοσοφία •

Η σημασία των περιοδειών του Παύλου για τη διάδοση του Χριστιανισμού.•

Page 41: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

40

10.4 3ος αιώνας μ.Χ. Η Ρωμαϊκή αυτοκρατορία σε κρίση

10.5 Κωνσταντίνος. Η μεγάλη στροφή

Σημεία που χρειάζονται προσοχή:

Οι λόγοι για τους οποίους ο Κωνσταντίνος επέλεξε ως θέση της νέας πρωτεύουσας το αρχαίο Βυζάντιο.

Page 42: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

41ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Page 43: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

42

ΚΕΦ. 1: ΟΙ ΠΡΩΤΟΙ ΑΙΩΝΕΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ (330-717)

1.1 Η ΜΕΤΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΡΩΜΑΪΚΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

Από τη Ρώμη στη Νέα Ρώμη•

Εξελίξεις ως τις αρχές του 6ου αι.•

Η πάλη της Ορθοδοξίας με τις αιρέσεις και την αρχαία θρησκεία •

Άσκηση εμπέδωσης 1

Χαρακτήρισε τις παρακάτω προτάσεις με Σ (σωστό) και Λ (λάθος) κάνοντας κλικ στο αντίστοιχο τετραγωνάκι

Σ ΛΤο δυτικό ρωμαϊκό κράτος αντιμετώπισε καλύτερα τη γερμανική απειλή. Η οικονομία του Πρώιμου Βυζαντινού κράτους ήταν εκχρηματισμένη. Ο Θεοδόσιος Α’ ευνόησε την αρχαία θρησκεία. Οι Μονοφυσίτες στράφηκαν προς τους Άραβες για προστασία. Στο Βυζάντιο εφαρμόστηκε η τακτική «άρτος και θεάματα». Η προσπάθεια του Ιουλιανού να επαναφέρει την αρχαία θρησκεία ήταν επιτυχής.

Ζητούμενα (καθέτως): Λ,Σ,Λ,Σ,Σ,Λ

Άσκηση εμπέδωσης 2

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β ΓΚαθιέρωση Χριστιανισμού ως επίσημης θρησκείας του κράτους

Οικουμενικές Σύνοδοι

Αμφισβήτησε τη θεότητα του Χριστού

Δείγμα της πνευματικής ακμής της νέας πρωτεύουσας

Page 44: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

43ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Ίδρυση Πανεπιστημίου Μεγάλοι Πατέρες της Εκκλησίας

Συγκέντρωση της γης στα χέρια των μεγάλων γαιοκτημόνων

Άρειος

Αντιμετώπισαν τις αιρέσεις Θεοδόσιος Α’Επιλεκτική αξιοποίηση των κλασσικών κειμένων

Εξαθλίωση των αγροτών

Ζητούμενα (καθέτως): Θεοδόσιος Α’, Άρειος, Δείγμα της πνευματικής ακμής της νέας πρωτεύουσας, Εξαθλίωση των αγροτών, Οικουμενικές Σύνοδοι, Μεγάλοι Πατέρες της Εκκλησίας

1.2 ΕΞΩΤΕΡΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

Ο Ιουστινιανός και το έργο του•

Ο Ηράκλειος και η δυναστεία του (610-717): Εσωτερική μεταρρύθμιση και αγώνας • επιβίωσης

Άσκηση εμπέδωσης 1

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β Γαποκατάσταση Ρωμαϊκής Οικουμένης

στρατιωτόπια

ανάκτηση περιοχών Εγγύς Ανατολής

Πανδέκτης

Αγία Σοφία πιστός εν Χριστώ βασιλεύς

διάδοχοι Ηρακλείου καταστολή της Στάσης του Νίκα

Ιουστινιάνειο Δίκαιο Ιουστινιανόςθέματα ΗράκλειοςΙουστινιανός θέματαΗράκλειος Ανθέμιος και Ισίδωρος

Ζητούμενα (καθέτως): Ιουστινιανός, Ηράκλειος, Ανθέμιος και Ισίδωρος, θέματα, Πανδέκτης, στρατιωτόπια, καταστολή της Στάσης του Νίκα, πιστός εν Χριστώ βασιλεύς.

Page 45: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

44

Άσκηση εμπέδωσης 2

Κατάταξε χρονολογικά τα γεγονότα της Α στήλης σύροντας τα με το ποντίκι στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β

Πόλεμος Ιουστινιανού με Οστρογότθους 1.

Δημιουργία θεμάτων στη Μικρά Ασία 2.Στάση του Νίκα 3.Ο Ηράκλειος συντρίβει τους Πέρσες 4.

Συνθήκη Ιουστινιανού με Πέρσες 5.

Αναστολή λειτουργίας Ακαδημίας στην Αθήνα 6.

Ζητούμενα: 1. αναστολή λειτουργίας Ακαδημίας στην Αθήνα 2. Στάση του Νίκα 3. πόλεμοι Ιουστινιανού με Οστρογότθους 4. Συνθήκη Ιουστινιανού με Πέρσες 5. Ο Ηράκλειος συντρίβει τους Πέρσες 6. Δημιουργία θεμάτων στη Μικρά Ασία

Page 46: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

45ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ.2: ΛΑΟΙ ΣΤΟΝ ΠΕΡΙΓΥΡΟ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

2.1 Οι Σλάβοι

2.2 Οι Βούλγαροι

2.3 Οι Άραβες

α. Η εξάπλωση των Αράβων•

β. Το εμπόριο και ο πολιτισμός του Ισλάμ•

Άσκηση εμπέδωσης 1

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Β σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β Γ

ιερός πόλεμος Χαλιφάτο

όπλο των Βυζαντινών στις ναυμαχίες

νησίδες σλαβικών πληθυσμών

Κάρολος Μαρτέλος διευκόλυνε την εξάπλωση των Αράβων

το αραβικό κράτος Χάνος

συνέπεια εξάπλωσης Αράβων

υγρό πυρ

ηγεμόνας των Βουλγάρων τζιχάντ

σκλαβηνίες Πουατιέ

Page 47: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

46

εξάντληση Βυζαντινών και Περσών

διάσπαση μεσογειακού κόσμου

Ζητούμενα (καθέτως): τζιχάντ, υγρό πυρ, Πουατιέ, Χαλιφάτο, διάσπαση μεσογειακού κόσμου, Χάνος, νησίδες σλαβικών πληθυσμών, διευκόλυνε την εξάπλωση των Αράβων

Page 48: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

47ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ. 3: ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΑΚΜΗΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ

(717 - 1025 μ.Χ)

3.1 ΠΑΓΙΩΣΗ ΤΗΣ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑΣ ΣΤΑ ΒΑΛΚΑΝIΑ ΚΑΙ ΤΗ Μ. ΑΣΙΑ

Η διαμόρφωση της μεσαιωνικής ελληνικής βυζαντινής αυτοκρατορίας•

Η μεταβατική εποχή: Οι έριδες για τη λατρεία των εικόνων•

Η βασιλεία του Μιχαήλ Γ’ και η αυγή της Νέας Εποχής•

Η διάδοση του Χριστιανισμού στους Μοραβούς και τους Βουλγάρους•

Η Βυζαντινή Εποποιία. Επικοί αγώνες και επέκταση της Αυτοκρατορίας•

Η ίδρυση, η εξέλιξη και ο εκχριστιανισμός του Ρωσικού Κράτους•

Σχέσεις Βυζαντίου-Δύσης. Αγώνες για τη διατήρηση των ιταλικών κτήσεων•

Άσκηση εμπέδωσης 1

Να τοποθετήσεις τα στοιχεία του πίνακα Β στη σωστή θέση του πίνακα Α (σύροντάς τα με το ποντίκι).

Πίνακας ΑΕΙΚΟΝΟΜΑΧΟΙ ΕΙΚΟΝΟΦΙΛΟΙ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

Πίνακας ΒΙωάννης Δαμασκηνός

Page 49: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

48

Διώξεις - φυλακίσεις - εξορίεςΛέων Γ’ ο ΊσαυροςΚαταστροφές εικόνων, μονώνΕιρήνη η ΑθηναίαΚωνσταντίνος Ε’Λέων Ε’ ο Αρμένιος

Ζητούμενα:

ΕΙΚΟΝΟΜΑΧΟΙ: Λέων Γ’ ο Ίσαυρος, Κωνσταντίνος Ε’, Λέων Ε’ ο Αρμένιος

ΕΙΚΟΝΟΦΙΛΟΙ: Ιωάννης Δαμασκηνός, Ειρήνη η Αθηναία

ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ: Διώξεις - φυλακίσεις - εξορίες, Καταστροφές εικόνων- μονών

Άσκηση εμπέδωσης 2

Ποια από τα παρακάτω δεν ήταν αίτια της εικονομαχίας (σημείωσέ τα κάνοντας κλικ επάνω τους)

Οι Ίσαυροι ήθελαν να περιορίσουν τη δύναμη των μοναχών.1.

Υπήρξε αντίδραση στις υπερβολές της λατρείας εικόνων και λειψάνων.2.

Οι Βούλγαροι εκχριστιανίστηκαν διαφορετικά από τους Μοραβούς3.

Οι Ίσαυροι είχαν επηρεαστεί από ιουδαϊκές και αραβικές ανεικονικές αντιλήψεις.4.

Οι εικονολάτρες ήταν υπερόπτες.5.

Οι Ίσαυροι ήθελαν να στηρίξουν τους πληθυσμούς που αντιστέκονταν στους Άραβες 6. και οι οποίοι είχαν ανεικονικές αντιλήψεις.

Ζητούμενα: Οι φράσεις 3 και 5.

Άσκηση εμπέδωσης 3

Να αντιστοιχίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Γ σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β ΓΑνάκτηση Κρήτης Φώτιος Σχολή της Μαγναύρας Βασίλειος Β’

Κύριλλος Εκχριστιανισμός των Ρώσων

Μάχη στο Κλειδί Έδωσε προνόμια στους Βενετούς

Page 50: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

49ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Γάμος Βλαδίμηρου Νικηφόρος ΦωκάςΑγώνες κατά Αράβων Λέων ο ΦιλόσοφοςΕνδιαφέρον για τους κλασικούς

Σλαβικό αλφάβητο

Βασίλειος Β’ Ακριτικά τραγούδια

Ζητούμενα(καθέτως): Νικηφόρος Φωκάς, Λέων ο Φιλόσοφος, Σλαβικό αλφάβητο, Βασίλειος Β’, Εκχριστιανισμός των Ρώσων, Ακριτικά τραγούδια, Φώτιος, έδωσε προνόμια στους Βενετούς

Άσκηση εμπέδωσης 4

ΚΕΙΜΕΝΟ

«Λίγο αργότερα (856), ο πρωθυπουργός Βάρδας, θείος, του αυτοκράτορα Μιχαήλ Γ’‘, ιδρύει ένα δεύτερο πανεπιστήμιο στα ανάκτορα της Μαγναύρας. Ο Ιωάννης Γραμματικός διδάσκει μαζί με τον μετέπειτα πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Φώτιο γραμματική, ρητορική και φιλοσοφία. Ένας από τους μαθητές ήταν ο περίφημος απόστολος των Σλάβων Κωνσταντίνος (Κύριλλος), ο οποίος χάρις στον βιβλιοθηκάριο της Α. Σοφίας Θεόκτιστο είχε αναλάβει εκ παραλλήλου την διδασκαλία της φιλοσοφίας. Ο αυτοκράτορας Λέων ΣΤ’ ο Σοφός φροντίζει για την οργάνωση της Νομικής.

Σ’ αυτήν διδάσκουν δύο διαφορετικών επιπέδων καθηγητές: οι «διδάσκαλοι» που έδιναν τη βασική εκπαίδευση («εγκύκλιος παίδευσις») και οι «παλαιοδιδάσκαλοι νομικοί», καθηγητές νομικής που δίδασκαν τον Πρόχειρο νόμο και τις Βασιλικές. Ο Κωνσταντίνος ο Πορφυρογέννητος και ο Ιωάννης Τσιμισκής αναφέρονται ως προστάτες της δημόσιας εκπαίδευσης».

Ασπασία Λούβη-Κίζη, «Η εκπαίδευση στο Βυζάντιο», Αρχαιολογία, τεύχος 25, σ. 28

Αφού μελετήσεις το παραπάνω παράθεμα, να τοποθετήσεις τα ζητούμενα στοιχεία στον παρακάτω πίνακα (σύροντάς τα με το ποντίκι)

διδάσκοντεςτομείς γνώσεων

(μαθήματα)

Πρόσωπα (εκτός διδασκόντων) που έπαιξαν

ρόλο στη σχολή

Ζητούμενα :

διδάσκοντες• : Ιωάννης Γραμματικός, Φώτιος, Κωνσταντίνος (Κύριλλος), {δεκτά και

Page 51: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

50

τα δύο είτε μαζί είτε χωριστά}Μαθήματα• : γραμματική, ρητορική, φιλοσοφία, Πρόχειρος Νόμος, ΒασιλικέςΠρόσωπα• (…): Βάρδας, Θεόκτιστος, Λέων ΣΤ’ ο Σοφός, Κωνσταντίνος ο Πορφυρογέννητος, Ιωάννης Τσιμισκής.

3.2 ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΚΑΙ ΟIΚΟΝΟΜIΑ

Οι εξελίξεις στην οικονομία και την κοινωνία•

Η νομοθεσία της Μακεδονικής Δυναστείας και η σύγκρουσή της με τους «δυνατούς»•

Άσκηση εμπέδωσης 5

Να τοποθετήσεις τα στοιχεία του πίνακα Β στη σωστή στήλη στον πίνακα Α, σύροντάς τα με το ποντίκι.

Πίνακας Α

ύπαιθρο-επαρχίες πόλεις

Πίνακας Βακτήμονεςσυντεχνίεςαριστοκρατία αξιωμάτωνπάροικοιμεσαία τάξηαριστοκρατία της γηςΔήμοςβιοτεχνίαελεύθεροι μικροί γαιοκτήμονες

Page 52: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

51ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

χωρία

Ζητούμενα:

ύπαιθρο-επαρχίες• : ακτήμονες, πάροικοι, αριστοκρατία της γης, ελεύθεροι μικροί γαιοκτήμονες, χωρίαΠόλεις• : συντεχνίες, αριστοκρατία αξιωμάτων, μεσαία τάξη, Δήμος, βιοτεχνία

Άσκηση εμπέδωσης 6

Συμπλήρωσε τα κενά στο παρακάτω κείμενο σύροντας με το ποντίκι λέξεις και φράσεις από τον πίνακα που προηγείται:

οι αγρότες ήταν η κύρια δύναμη του στρατού

οι δυνατοί

Νεαρές

οι αγρότες κυρίως πλήρωναν τους φόρους

το κράτος

__________ ήθελαν να αρπάξουν τις περιουσίες των μικρών καλλιεργητών, αλλά __________ ήθελε να τους προστατεύσει για δύο λόγους: α) _________________________ και β)_________________________. Οι αυτοκράτορες με τις ________ προσπάθησαν να περιορίσουν την αρπακτικότητα των μεγάλων γαιοκτημόνων.

Ζητούμενα: οι δυνατοί, το κράτος, οι αγρότες ήταν η κύρια δύναμη του στρατού, οι αγρότες κυρίως πλήρωναν τους φόρους, Νεαρές.

Άσκηση εμπέδωσης 7

(Νεαρά του 934)

«Η εξουσία τέτοιων ισχυρών προσώπων αύξησε υπερβολικά τη μεγάλη ταλαιπωρία των φτωχών, διότι [οι δυνατοί] με το πλήθος των οικόσιτων υπηρετών τους των μίσθαρνων οργάνων τους και των άλλων παρατρεχάμενων και ακολούθων τους προκάλεσαν βίαιες επιθέσεις διώξεις αγγαρείες (υποχρεωτική προσφορά υπηρεσιών), άλλες θλίψεις και στενοχώριες (στους φτωχούς) και προξένησαν μεγάλη καταστροφή στο κοινό συμφέρον [...].

Page 53: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

52

Αλλά η ύπαρξη πολλών μικροϊδιοκτητών προσφέρει μεγάλα οφέλη στο κράτος, καθώς αυτοί πληρώνουν φόρους και παρέχουν στρατιωτικές υπηρεσίες στο κράτος. Τα οφέλη αυτά θα εκλείψουν, αν μειωθεί ο αριθμός των μικροκτηματιών. Όσοι λοιπόν είναι επιφορτισμένοι με τη δημόσια ασφάλεια πρέπει να απαλλαγούν από τους ταραξίες να απομακρύνουν τα ενοχλητικά στοιχεία και να διασφαλίσουν τη δημόσια σωτηρία».

N. Svoronos, Les Novelles des empereurs Macedoniens, Αθήνα 1994, 85.

Αφού μελετήσεις το παραπάνω παράθεμα, να τοποθετήσεις τα ζητούμενα (λέξεις και φράσεις) στον παρακάτω πίνακα σύροντάς τα με το ποντίκι.

Λέξεις ή φράσεις που αποτελούν χαρακτηρισμούς των Δυνατών

Λέξεις ή φράσεις που δηλώνουν ποιες ενέργειες έκαναν

Ζητούμενα:

Λέξεις ή φράσεις που αποτελούν χαρακτηρισμούς των Δυνατών• : ισχυρών προσώπων, ταραξίες, ενοχλητικά στοιχείαΛέξεις ή φράσεις που δηλώνουν ποιες ενέργειες έκαναν• : αύξησε υπερβολικά τη μεγάλη ταλαιπωρία των φτωχών, προκάλεσαν βίαιες……(στους φτωχούς), προξένησαν μεγάλη καταστροφή στο κοινό συμφέρον

Page 54: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

53ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ. 4: ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ (1025-1453 μ.Χ.)

4.1 Η ΕΞΑΣΘΕΝΗΣΗ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟ ΣΧΙΣΜΑ ΜΕ ΤΗ ΔΥΣΗ

Η κρίση και οι απώλειες της αυτοκρατορίας κατά τον 11ο αιώνα (1025-1081 μ.Χ.) •

Οι Κομνηνοί και η μερική αναδιοργάνωση της αυτοκρατορίας•

Η Ενετική οικονομική διείσδυση και το σχίσμα των Εκκλησιών•

4.2 ΟΙ ΣΤΑΥΡΟΦΟΡΙΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ

Οι σταυροφορίες και η πρώτη άλωση της Πόλης•

Η περίοδος της Λατινοκρατίας και τα ελληνικά κράτη •

4.3 ΑΝΑΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ ΚΑΙ ΥΠΟΤΑΓΗ ΣΤΟΥΣ ΟΘΩΜΑΝΟΥΣ

Εξάπλωση των Τούρκων και τελευταίες προσπάθειες για ανάσχεσή τους•

Η Άλωση της Πόλης•

Η κληρονομιά και η προσφορά του Βυζαντίου στον πολιτισμό•

Page 55: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

54

ΚΕΦ. 5: Ο ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΒΥΖΑΝΤΙΟΥ

5.1 Η καθημερινή ζωή στο Βυζάντιο

5.2 Βυζαντινή Γραμματεία

5.3 Επιστήμη και Τεχνολογία

5.4 Εικαστικές Τέχνες και Μουσική

Άσκηση εμπέδωσης 1

Χαρακτήρισε τις παρακάτω προτάσεις με Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) κάνοντας κλικ στο αντίστοιχο τετραγωνάκι

Σ Λ

Στο Βυζάντιο το κράτος επέτρεπε το διαζύγιο

Η Εκκλησία διαφωνούσε με τη μαγεία Το στιχάρι ήταν είδος ασπίδας Οι γυναίκες είχαν ίδια δικαιώματα με τους άντρες

Το μοναχικό κίνημα ξεκίνησε από την Αίγυπτο

Στα κοσμικά σχολεία οι μαθητές δεν πλήρωναν δίδακτρα

Ζητούμενα (καθέτως): Σ, Σ, Λ, Λ, Σ, Λ.

Άσκηση εμπέδωσης 2

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Γ σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης

Page 56: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

55ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β ΓΧρονογραφία ΦώτιοςΔιδασκαλείον των Νόμων ΠροκόπιοςΚοινωνική κριτική Αγώνες κατά των ΑράβωνΤεχνολογία Οπτικός τηλέγραφοςΘρησκευτικός χαρακτήρας βυζαντινού πολιτισμού

Χρονικόν του Μορέως

Αρχαιομάθεια Θεοφάνης

Ιστορία Πτωχοπροδρομικά ποιήματα

Φραγκοκρατία Δίκαιο

Ακριτικά τραγούδια Δεν αναπτύχθηκαν οι φυσικές επιστήμες

Ζητούμενα (καθέτως): Θεοφάνης, Δίκαιο, Πτωχοπροδρομικά ποιήματα, Οπτικός τηλέγραφος, Δεν αναπτύχθηκαν οι φυσικές επιστήμες, Φώτιος, Προκόπιος, Χρονικόν του Μορέως, Αγώνες κατά των Αράβων

Άσκηση εμπέδωσης 3

Να τοποθετήσεις τα στοιχεία του πίνακα Α στις κατάλληλες στήλες του πίνακα Β σύροντάς τα με το ποντίκι

ΑΧρονικόν του Μορέως

Βασίλειος Διγενής Ακρίτας (έπος)

Ιπποτικά μυθιστορήματα

Ελληνική Ανθολογία

Ρωμανός ο Μελωδός

Ακριτικά τραγούδια

Άννα η Κομνηνή

Θεόδωρος Πρόδρομος

ΒΛόγια Γραμματεία Δημώδης Λογοτεχνία

Page 57: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

56

Ζητούμενα:

Λόγια Γραμματεία• :

Βασίλειος Διγενής Ακρίτας (έπος)

Ελληνική Ανθολογία

Ρωμανός ο Μελωδός

Άννα η Κομνηνή

Δημώδης Λογοτεχνία• :

Χρονικόν του Μορέως

Ιπποτικά μυθιστορήματα

Ακριτικά τραγούδια

Θεόδωρος Πρόδρομος

Άσκηση εμπέδωσης 4

Να συνδυάσεις τα αίτια της στήλης Γ με τις παρατηρήσεις της στήλης Α σύροντας τα με το ποντίκι στη σωστή θέση της στήλης Β.

Α Παρατηρήσεις Β Γ Αίτια

Δεν ενδιέφερε η εξωτερική διακόσμηση των ναών

Συνδεόταν με την αρχαία θρησκεία

Στη ζωγραφική μορφές ακίνητες σε μετωπική στάση

Αποφεύγεται η προβολή του μάταιου κόσμου

Η μουσική στην Εκκλησία δεν είχε όργανα

Έπρεπε να δηλώνεται η αυστηρότητα και η επισημότητα της θρησκείας

Page 58: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

57ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Η γλυπτική δεν αναπτύχθηκε στο Βυζάντιο

Η λατρεία γινόταν στο εσωτερικό του ναού

Αποστεωμένες μορφές στη ζωγραφική

Δεν έπρεπε να καλύπτεται η διδακτή δύναμη του λόγου

Ζητούμενα (καθέτως): Η λατρεία γινόταν στο εσωτερικό του ναού, Έπρεπε να δηλώνεται η αυστηρότητα και η επισημότητα της θρησκείας, Δεν έπρεπε να καλύπτεται η διδακτική δύναμη του λόγου, Συνδεόταν με την αρχαία θρησκεία, Αποφεύγεται η προβολή του μάταιου κόσμου

Άσκηση εμπέδωσης 5

ΚΕΙΜΕΝΟ

Αν μ’ έλειπαν τα γράμματα και μάθαινα τεχνίτης

Ως δ’ ήκουσα του γέροντος, δέσποτα, του πατρός μου

έμαθα τα γραμματικά, πλην μετά κόπου τόσου!

Αφού δε τάχα γέγονα γραμματικός τεχνίτης,

επιθυμώ και το ψωμίν, και κύταλον και ψίχαν,

και δια την πείναν την πολλήν και την στενοχωρίαν,

υβρίζω την γραμματικήν και κλαίγω και φωνάζω:

ανάθεμαν τα γράμματα, Χριστέ, και που τα θέλει!

Αν μ’ έλειπαν τα γράμματα και μάθαινα τεχνίτης

απ’ αυτούς όπου κάμνουσι τα κλαπωτά και ζούσιν

να μάθαινα τέχνην κλαπωτήν και να ‘ζουν μετ’ εκείνην

α ‘νοιγα το ερμάριν μου να το ‘βρισκα γεμάτον

ψωμίν, κρασίν πληθυντικόν και θυννομαγειρίαν [...]

Απόσπασμα από πτωχοπροδρομικό ποίημα, στο Η. Βουτιερίδης, Σύντομη Ιστορία της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας, Αθήνα 1976, σ. 81.

Κύταλον: κόρα του ψωμιού /κλαπωτή τέχνη: ραπτική /πληθυντικόν: άφθονο / θυννομαγερία: φαγητό με ψάρι τόνο.

Αφού μελετήσεις το παραπάνω ποιητικό απόσπασμα, να τοποθετήσεις στις σωστές θέσεις (σύροντας με το ποντίκι) τα σημεία του κειμένου που απαντούν στα ζητούμενα.

Page 59: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

58

Τι σπούδασε ο ποιητής; Ποιος τον έπεισε; Ποιο ήταν το αποτέλεσμα; Πού στρέφει την οργή του;

Ζητούμενα (καθέτως): έμαθα τα γραμματικά /γραμματικός τεχνίτης (δεκτά και τα δύο), του πατρός μου, επιθυμώ…ψίχαν /και δια την πείναν… στενοχωρίαν (δεκτά και τα δύο), υβρίζω την γραμματικήν /ανάθεμα τα γράμματα (δεκτά και τα δύο).

Page 60: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

59ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ. 6: Η ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ

6.1 Η ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ ΜΕΤΑ ΤΗ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗ ΤΩΝ ΛΑΩΝ (5ος -10ος αι.)

Οι συνέπειες της μετανάστευσης των γερμανικών φύλων για την Ευρώπη•

Ο Καρλομάγνος και η Εποχή του•

Η φεουδαρχία στη Δυτική Ευρώπη•

6.2 Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΚΑΤΑ ΤΑ ΤΕΛΗ ΤΟΥ ΜΕΣΑΙΩΝΑ

Πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές μεταβολές (11ος -15ος αιώνας)•

Ο ρόλος της Καθολικής Εκκλησίας και των μοναστηριών στην οργάνωση της ζωής • κατά το Μεσαίωνα

Η καθημερινή ζωή στη μεσαιωνική Ευρώπη•

Λογοτεχνία, Επιστήμη και Τέχνη της μεσαιωνικής Ευρώπης•

Άσκηση εμπέδωσης 1

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Γ σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β ΓΣτέφτηκε αυτοκράτορας το 800

Τελετή περιβολής

Περιφερειακή Δίαιτα Κάρολος Μαρτέλος

Γοτθικός ναός Παναγία των Παρισίων

Γαλλικό λογοτεχνικό έργο Γερμανία

Φεουδαρχικό σύστημα Καρλομάγνος

Page 61: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

60

Αναχαίτισε τους Άραβες στο Πουατιέ

Άσμα του Ρολάνδου

Ζητούμενα (καθέτως): Καρλομάγνος, Γερμανία, Παναγία των Παρισίων, Άσμα του Ρολάνδου, τελετή περιβολής, Κάρολος Μαρτέλος

Άσκηση εμπέδωσης 2

Χαρακτήρισε τις παρακάτω προτάσεις με Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) κάνοντας κλικ στο αντίστοιχο τετραγωνάκι

Σ Λ

Ο Χλωδοβίκος ίδρυσε τη δυναστεία των Μεροβιγγείων

Η τριζωνική καλλιέργεια μείωσε την παραγωγή

Οι βασάλοι ήταν άμεσοι υποτελείς του βασιλιά

Ο Μεγάλος Χάρτης Δικαιωμάτων περιόρισε τη βασιλική εξουσία

Η Ιερά Εξέταση είχε σχέση με τις αιρέσεις

Η φιλοσοφική λίθος είχε σχέση με την αλχημεία

Οι ναοί γοτθικού ρυθμού ήταν ψηλότεροι από τους ρομανικούς

Ζητούμενα (καθέτως): Σ,Λ,Λ,Σ,Σ,Σ,Σ

Page 62: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

61ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ 7: Η ΕΥΡΩΠΗ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΤΕΡΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ (15ος -18ος αι.)

7.1 ΟΙ ΑΝΑΚΑΤΑΤΑΞΕΙΣ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

Οι ανακαλύψεις•

Άσκηση εμπέδωσης

Τοποθέτησε τα κουτάκια με τις συνέπειες στη σωστή θέση στον πίνακα, σύροντάς τα με το ποντίκι

Θετικές Συνέπειες Αρνητικές Συνέπειες

Αναπτύχθηκαν οι επιστήμες. Χιλιάδες ιθαγενείς εξοντώθηκαν.

Αυξήθηκαν οι τιμές των αγαθών.Καταστράφηκαν σημαντικά μνημεία πολιτισμών της Κεντρικής Αμερικής.

Αποδυναμώθηκε η φεουδαρχική αριστοκρατία.

Οι έμποροι έγιναν παντοδύναμοι.

Ο πίνακας συμπληρωμένος θα είναι έτσι:

Θετικές Συνέπειες Αρνητικές Συνέπειες

Αναπτύχθηκαν οι επιστήμες. Χιλιάδες ιθαγενείς εξοντώθηκαν.

Αυξήθηκαν οι τιμές των αγαθών.Καταστράφηκαν σημαντικά μνημεία πολιτισμών της Κεντρικής Αμερικής.

Αποδυναμώθηκε η φεουδαρχική αριστοκρατία.

Οι έμποροι έγιναν παντοδύναμοι.

Page 63: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

62

Άσκηση εμπέδωσης

Ποιες ήταν οι συνέπειες των Μεγάλων Ανακαλύψεων; Κάνε κλικ στις φράσεις που θεωρείς σωστές.

Αν επιλέξεις τις σωστές απαντήσεις θα εμφανιστεί η μαγική εικόνα.

Ακμή της Βενετίας και της Γένοβας1.

Σημαντικός πλούτος στους εμπόρους 2.

Ακμή της φεουδαρχίας.3.

Ανάπτυξη της αστικής τάξης4.

Εκμετάλλευση του πλούτου των νέων χωρών εις βάρος των ιθαγενών5.

Μετατόπιση των οικονομικών δραστηριοτήτων έξω από τη Μεσόγειο6.

Αναπτύσσεται το ιεραποστολικό έργο της Καθολικής εκκλησίας7.

Ανάπτυξη επιστημονικών κλάδων8.

Μειώθηκε η ζήτηση αγαθών9.

Προστατεύτηκαν οι ιθαγενείς πληθυσμοί των νέων χωρών10.

Ζητούμενα οι φράσεις 2,4,5,6,7,8.

Με κάθε σωστή απάντηση εμφανίζεται το ένα έκτο της εικόνας του Κολόμβου, μέχρι να ολοκληρωθεί η εικόνα.

7.2 Αναγέννηση και Ανθρωπισμός

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα στοιχεία των στηλών Α και Γ σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη σωστή θέση στη στήλη Β.

Α Β ΓΘερβάντες ΜποτιτσέλιΠολιτεία των Γραμμάτων ΈρασμοςΝτα Βίντσι Οπτική του ΜεσαίωναΜιχαήλ Άγγελος ΒησσαρίωνΚουατροτσέντο Καπέλα Σιξτίνα

Page 64: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

63ΙΣΤΟΡΙΑ - Β΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Βυζαντινός λόγιος που πήγε στη Δύση

Δον Κιχώτης

Μωρίας εγκώμιον Ανθρωπιστές

Αποχή από τις χαρές της ζωής

Οικουμενικός άνθρωπος

Ζητούμενα (καθέτως): Δον Κιχώτης, Ανθρωπιστές, Οικουμενικός άνθρωπος, Καπέλα Σιξτίνα, Μποτιτσέλι, Βησσαρίων, Έρασμος, οπτική του Μεσαίωνα

Άσκηση εμπέδωσης

Να συσχετίσεις τα έργα με τους καλλιτέχνες σύροντας με το ποντίκι το όνομα πάνω στην εικόνα:

Μιχαήλ ΆγγελοςΤιτσιάνοΡαφαήλΝτα ΒίντσιΘεοτοκόπουλοςΜποτιτσέλι

Ο μαθητής σύρει το όνομα που επιλέγει πάνω στην εικόνα. Αν η επιλογή του είναι σωστή, το όνομα γράφεται κάτω από την εικόνα.

Η θρησκευτική Μεταρρύθμιση•

Πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές εξελίξεις από το 15ο ως το 18ο αι.•

Εξελίξεις στα Γράμματα, τις Επιστήμες και τις Τέχνες κατά το 17ο και 18ο αιώνα •

7.3 Ο Ελληνισμός υπό Βενετική και Οθωμανική κυριαρχία

Page 65: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

64

Page 66: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

65ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Page 67: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

66

ΚΕΦ. 1: ΑΠΟ ΤΟ ΜΕΣΑΙΩΝΑ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ

Εξελίξεις που οριοθετούν τη μετάβαση από το Μεσαίωνα στους νεότερους χρόνους.

1.1 Η φεουδαρχία στη Δυτική Ευρώπη

συνθήκες διαμόρφωσης της φεουδαρχίας.•

τα βασικά χαρακτηριστικά της•

1.2 Οι σταυροφορίες

αίτια και συνέπειες των σταυροφοριών.•

1.3 Αστική τάξη

συνθήκες κάτω από τις οποίες σημειώνεται η άνοδος της αστικής τάξης•

1.4 Οι ανακαλύψεις

τα αίτια των ανακαλύψεων των νέων χωρών•

άμεσες συνέπειές τους•

απώτερες συνέπειες που είχαν στην ιστορία.•

Άσκηση

Ποιες ήταν οι συνέπειες των Μεγάλων Ανακαλύψεων; Κάνε κλικ στις φράσεις που θεωρείς σωστές.

Αν επιλέξεις τις σωστές απαντήσεις θα εμφανιστεί η μαγική εικόνα.

Page 68: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

67ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Ακμή της Βενετίας και της Γένοβας1.

Σημαντικός πλούτος στους εμπόρους 2.

Ακμή της φεουδαρχίας.3.

Ανάπτυξη της αστικής τάξης4.

Εκμετάλλευση του πλούτου των νέων χωρών εις βάρος των ιθαγενών5.

Μετατόπιση των οικονομικών δραστηριοτήτων έξω από τη Μεσόγειο6.

Αναπτύσσεται το ιεραποστολικό έργο της Καθολικής εκκλησίας7.

Ανάπτυξη επιστημονικών κλάδων8.

Μειώθηκε η ζήτηση αγαθών9.

Προστατεύτηκαν οι ιθαγενείς πληθυσμοί των νέων χωρών10.

Ζητούμενα: οι φράσεις 2,4,5,6,7,8.

1.5 Αναγέννηση και Ανθρωπισμός

σημασία του κινήματος για την Ευρώπη •

μερικές κορυφαίες στιγμές της τέχνης•

1.6 Η θρησκευτική Μεταρρύθμιση

τα • αίτια της θρησκευτικής Μεταρρύθμισης

αντίδραση της Καθολικής Εκκλησίας (Αντιμεταρρύθμιση) •

Page 69: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

68

ΚΕΦ.2: Η ΕΥΡΩΠΗ ΑΠΟ ΤΟΝ 15ο ΜΕΧΡΙ ΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ 18ου ΑΙΩΝΑ

2.1 Πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές εξελίξεις

πολιτικές εξελίξεις (δημιουργία ισχυρών εθνικών κρατών, ενίσχυση αλλά και • περιορισμός της μοναρχίας)

2.2 Εξελίξεις στα Γράμματα, τις Επιστήμες και τις Τέχνες

κορυφαίοι εκπρόσωποι του πνεύματος και της τέχνης•

Άσκηση 1

Αντιστοίχισε τις φράσεις της στήλης Α με αυτές της στήλης Β.

1. Ιβάν ο Τρομερός

Α. Ο 16ος αιώνας μπορεί να θεωρηθεί η αυγή της νεώτερης επιστήμης και ο Ευκλείδης, ο Αρχιμήδης βρήκαν συνεχιστές στον Παράκελσο, το Ντα Βίντσι, τον Κοπέρνικο...

2. Αήττητη αρμάδα Β. Στη Γαλλία οι αστοί συσπειρώθηκαν γύρω από το βασιλιά, εκπρόσωπο της απολυταρχίας το 17ο αιώνα

3. Η ένδοξη επανάσταση Γ. Ο Γουίλιαμ Σαίξπηρ αντλεί τα θέματά του από την ελληνική και ρωμαϊκή αρχαιότητα και μεσαιωνικούς θρύλους

4.Η εξέγερση των ευγενών, γνωστή ως επανάσταση ης Σφενδόνης, είχε αντίθετα αποτελέσματα.

Δ. Κατασκεύασε χερσαίους δρόμους που ένωσαν την Βαλτική με την Κασπία, αναπτύχθηκε έτσι το εμπόριο και αναζωογονήθηκαν οι πόλεις

5. Η ελισαβετιανή περίοδος χαρακτηρίζεται από οικονομική και πολιτιστική άνθηση

Ε. Η καταστροφή της από τους Άγγλους το 1588 άνοιξε στην Αγγλία το δρόμο για την κυριαρχία της στη θάλασσα

Page 70: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

69ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

6. Η άλγεβρα πήρε το όνομά της από το αραβικό αλ- γιάμπρ, που σημαίνει ένωση χωρισμένων τμημάτων, συμπλήρωση, εξίσωση

ΣΤ. Ο θρίαμβος της αστικής τάξης, ενίσχυση του κοινοβουλευτισμού και με τη διακήρυξη των δικαιωμάτων εξασφαλίστηκαν τα συνταγματικά δικαιώματα

Όταν συμπληρωθεί σωστά ο πίνακας θα εμφανίζεται η φωτογραφία του Λουδοβίκου ΙΣΤ’

Οι σωστές απαντήσεις είναι

1 Δ2 Ε

3 ΣΤ

4 Β5 Γ6 Α

Άσκηση 2

Ο Έρασμος έγραφε το 1517 ότι στην Ευρώπη αρχίζει ο χρυσός αιώνας. Συμπλήρωσε το παρακάτω κείμενο το οποίο δείχνει μερικούς βασικούς λόγους για τους οποίους ο 16ος αιώνας είναι ο χρυσός αιώνας της Ευρώπης

Οι Ευρωπαίοι έχουν κατακτήσει τους -------- και η Ευρώπη γνωρίζει μια παγκόσμια οικονομική ------ . Στα ------- της φτάνουν χρυσάφι, ασήμι και πολλά και νέα αγροτικά προϊόντα και στις ------ οικοδομούνται λαμπρά αρχιτεκτονικά κτήρια.

Η ---------- καταρρέει και με την ανάπτυξη του εμπορίου και της βιοτεχνίας γεννιέται η ------ τάξη, που θα αλλάξει τον κοινωνικό ιστό.

Οι ρίζες της νεότερης -------- βρίσκονται στο 16ο αιώνα. Οι λογοτέχνες έθεσαν τις βάσεις για τις ------- λογοτεχνίες. Στην Ιταλία δημιούργησαν αριστουργήματα οι σημαντικότεροι καλλιτέχνες όπως ο Μιχαήλ Άγγελος, ο Ραφαήλ Σάντι, ο Λεονάρντο Ντα Βίντσι, ο Τιτσιάνο. Στη -------- μεγαλούργησε ο Άλμπερτ Ντύρερ και στην --------- ο Ελ Γκρέκο

Στην άσκηση της προηγούμενης σελίδας οι λέξεις ακουμπούν σε γραμμές, μία για κάθε γράμμα και όταν δεν συμπληρώνονται σωστά τα γράμματα σβήνονται και πρέπει να ξαναδοκιμάσει ο μαθητής. Μόλις συμπληρωθεί η κάθε λέξη εμφανίζεται ένα θαυμαστικό.

Οι σωστές απαντήσεις είναι:

ωκεανούς, άνθιση, λιμάνια, πόλεις, φεουδαρχία, αστική, επιστήμης, εθνικές, Γερμανία, Ισπανία

Page 71: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

70

Άσκηση 3

Συμπληρώστε το όνομα του ζωγράφου κάτω από το έργο του

Κάτω από κάθε πίνακα υπάρχει κενή η λεζάντα και ο μαθητής μπορεί να γράψει το όνομα του ζωγράφου. Αν το γράψει σωστά, η λεζάντα ενσωματώνεται με τον πίνακα

Οι πίνακες ακολουθούν στις επόμενες σελίδες

Ελ Γκρέκο•

Ντα Βίντσι•

Ραφαήλ•

Ντύρερ•

Page 72: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

71ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ. 3: (1ο μέρος) Η ΕΥΡΩΠΗ ΤΟΝ 18ο ΑΙΩΝΑ

το κίνημα του Διαφωτισμού•

το φαινόμενο της βιομηχανικής επανάστασης •

τα αίτια και η σημασία της Γαλλικής επανάστασης•

τα αίτια και η σημασία της Αμερικανικής επανάστασης•

3.1 ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΣ

Ο 18ος αιώνας ονομάστηκε Αιώνας των Φώτων από τον διαφωτισμό, το πνευματικό κίνημα που ασχολήθηκε με προβλήματα κοινωνικά και ανθρωπιστικά. Οι φιλόσοφοι έχοντας τελικό στόχο την ελευθερία, τη γνώση και την ευτυχία πραγματοποίησαν αυτή την αναίμακτη επανάσταση που με όπλα αρχές και ιδέες ανέτρεψε πολιτικά συστήματα και οδήγησε στην πρόοδο της επιστήμης και της κοινωνίας

Άσκηση:

Ένωσε τις προσωπικότητες της Α στήλης με το έργο τους στη Β στήλη

Α.Βενιαμίν Φρανκλίνος 1.Ανεξιθρησκία

Β.Βιβάλντι 2.Θεωρία της εξέλιξης των ειδών

Γ.Μότσαρτ 3.«Το πνεύμα των Νόμων»

Δ. Βολταίρος 4.Ηλεκτρισμός- αλεξικέραυνο

Ε. Καντ 5.Εκκλησιαστική μουσική

ΣΤ. Λαμάρκ 6.Λυρικά έργα

Ζ. Μοντεσκιέ7.Εγκυκλοπαίδεια ή Συστηματικό λεξικό των Επιστημών, των Τεχνών και των Επαγγελμάτων»

Page 73: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

72

Η. Ρουσσό 8.Αερόστατο

Θ. Μπαχ 9.«οι τέσσερις εποχές»

Ι. Τζέιμς Βατ 10.«Κριτική του καθαρού Λόγου»

ΙΑ. Ντιντερό 11.Μοιρογνωμόνιο- ατμομηχανή

ΙΒ.Μονγκολφιέ 12. «Αιμίλιος ή περί αγωγής»

Οι σωστές απαντήσεις είναι:

Α-4, Β-9, Γ-6, Δ- 1, Ε- 10, ΣΤ- 2, Ζ- 3, Η- 12, Θ- 5, Ι- 11, ΙΑ- 7, ΙΒ- 8

Αν δοθούν σωστές απαντήσεις, θα σχηματιστεί το πρόσωπο του Μότσαρτ,

3.2 ΝΑΠΟΛΕΩΝ ΒΟΝΑΠΑΡΤΗΣ

Η προσωπικότητα του Μεγάλου Ναπολέοντα και το ιστορικό κλίμα μεσα στο οποίο έδρασε ο μεγαλοφυής στρατηλάτης.

Page 74: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

73ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ. 4: Ο ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΣ 15ος - 18ος ΑΙΩΝΑΣ

συνθήκες διαβίωσης του υπόδουλου Ελληνισμού•

δυνάμεις συντήρησης και ανανέωσής του•

σημαντικές προσωπικότητες του πνεύματος και της δράσης•

Άσκηση

Απάντησε με ένα ναι (v) ή ένα όχι (κενό τετράγωνο) στις παρακάτω ερωτήσεις

Στα μέσα του 17ου αιώνα ελληνικές παροικίες αναπτύχθηκαν μόνο στις Παραδουνάβιες • ηγεμονίες

Η συνεργασία τους με τους κλέφτες έγινε πολύ στενή •

Ο Μακρυγιάννης ονόμασε τους κλέφτες «μαγιά της λεφτεριάς»•

Στη Βιέννη εκδόθηκε η πρώτη ελληνική εφημερίδα το 1791•

Ο θεσμός των αρματολών ίσχυσε μόνο στην Ελλάδα; •

Το παιδομάζωμα, η βαριά φορολογία, η καταπίεση από τους Τούρκους και τους • συνεργάτες τους δημιούργησαν τους κλέφτες

Οι ερωτήσεις έχουν δίπλα κουτάκια για να τσεκάρει ο μαθητής ναι ή όχι. Μόλις ολοκληρώσει σωστά, εμφανίζεται μια εικόνα του Ανδρούτσου

Ζητούμενα: Ο, Ν,Ν,Ν,Ο,Ν

Άσκηση

Να συσχετίσεις τα στοιχεία της στήλης Α και Γ σύροντας με το ποντίκι τα στοιχεία της στήλης Γ στη θέση της στήλης Β για να δώσεις την εικόνα της κατάστασης στην Ελλάδα από το 16ο μέχρι και τον 18ο αιώνα

Page 75: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

74

Α Β Γ

1.Η σύσταση των κοινοτήτων ήταν ένα από τα προνόμια των ορθοδόξων

Α. Πολλαπλασιάστηκαν τα σχολεία στα Ιωάννινα, Σμύρνη, Χίο, Πήλιο...

2. Οι Φαναριώτες, διοικητική αριστοκρατία στην Υψηλή Πύλη, προστάτεψαν τους Έλληνες

Β. Οι κλέφτες, ένοπλοι ελεύθεροι στις ορεινές περιοχές λεηλατούσαν Τούρκους και πλούσιους Έλληνες

3. Η ανάπτυξη του εμπορίου, η διάδοση των βιβλίων με τη συμβολή της εκκλησίας ανέπτυξαν την παιδεία

Γ. Πρόκριτοι, δημογέροντες

4. Οι αρματολοί φύλαγαν για τους Τούρκους παραμεθόριες περιοχές, διαβάσεις και εμπορικούς δρόμους

Δ. Πολλά τα ναυτικά κέντρα το 18ο αιώνα. Το 1764 οι Γαλαξιδιώτες διέθεταν 50 πλοία, χωρητικότητας 20.000 τόνων

5. Οι δομολογήσεις- συμφωνίες κρατών για προνόμια των υπηκόων τους ανέπτυξαν το εμπορικό ναυτικό των ελληνικών νησιών

Ε. Δραγουμάνοι του στόλου, διερμηνείς στη Ευρώπη, ηγεμόνες στις παραδουνάβιες περιοχές

6. Δημιουργήθηκαν συντεχνίες βιοτεχνικές και εμπορικές

Στ. 24 εργαστήρια κατασκευής και βαφής νημάτων στα Αμπελάκια, μεταλλεία αργύρου στα Μαντεμοχώρια, έφεραν οικονομική ανάπτυξη στα μέρη.

Ζητούμενα (καθέτως): για το 1 το Γ, για το 2 το Ε, για το 3 το Α, για το 4 το Β, για το 5 το Δ, για το 6 το Στ.

Στη στήλη Β για κάθε σωστή απάντηση εμφανίζεται τμήμα της εικόνας με Έλληνες εμπόρους

Page 76: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

75ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Άσκηση

Στον παρακάτω χάρτη να επιλέξεις με το ποντίκι τις πόλεις στις οποίες θεωρείς ότι έδρασαν Έλληνες που υπήρξαν σημαντικές προσωπικότητες των γραμμάτων και των τεχνών. Συζήτησε με τους συμμαθητές σου τους λόγους και μελετήστε τον ελληνικό διαφωτισμό

Πολιτικός χάρτης της Ευρώπης με κουκίδες στο Λονδίνο, Παρίσι, Βενετία, Λειψία, Μόσχα, Βιέννη, Λισσαβόνα, Μαδρίτη, Στοκχόλμη, Αθήνα, Πράγα, Ιωάννινα

Στον χάρτη της Ευρώπης υπάρχουν τα ονόματα διαφόρων πόλεων με κουκίδα στο πλάι. Μόλις ο μαθητής πατάει τη σωστή κουκίδα εμφανίζεται ένα πρόσωπο ή ένα έντυπο.

Για τη Λειψία ο Νικηφόρος Θεοτόκης•

Για τα Ιωάννινα ο Κοσμάς ο Αιτωλός•

Για τη Βιέννη ο Ρήγας•

Για το Παρίσι ο Κοραής •

Για τη Μόσχα ο Ευγένιος Βούλγαρης•

Για το Βουκουρέστι ο Ιώσηπος Μοισιόδακας•

Page 77: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

76

ΚΕΦ. 5: Ο ΑΓΩΝΑΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ 1821 – 1831

συνθήκες κάτω από τις οποίες κηρύχτηκε η επανάσταση του 1821 •

δυνάμεις που προετοίμασαν την εξέγερση •

τα κυριότερα πολεμικά γεγονότα.•

πρωταγωνιστές της Επανάστασης •

ο ρόλος των Φιλελλήνων•

ο ρόλος των Μεγάλων Δυνάμεων•

η προσωπικότητα του Καποδίστρια ο ρόλος του στη δημιουργία του ελεύθερου • κράτους

Άσκηση

Αντιστοίχισε τις λέξεις της στήλης Α με αυτές της στήλης Β σύροντας με το ποντίκι

Α Β

1. Αγώνας Σουλιωτών Α. Φιλική εταιρεία

2. Το περιοδικό «Ερμής ο Λόγιος» Β. Απελευθέρωση της Καλαμάτας

3. Αλέξανδρος Υψηλάντης Γ. Αλή Πασάς

4. 23 Μαρτίου 1821Δ. Ιερά συμμαχία εναντίον των επαναστατικών κινημάτων

5. Νικόλαος Σκουφάς Ε. Έλληνες λόγιοι του διαφωτισμού

6. Μέττερνιχ, καγκελάριος της ΑυστρίαςΣτ. 200 Ιερολοχίτες έπεσαν ηρωικά στο Δραγατσάνι της Μολδοβλαχίας

Μόλις συμπληρωθεί σωστά ο πίνακας στο κάτω μέρος της σελίδας θα εμφανιστεί είτε η εικόνα με τα σύμβολα της Φιλικής εταιρείας

Απαντήσεις : για το 1 το Γ,2 Ε, 3 ΣΤ, 4 Β, 5Α, 6 Δ

Page 78: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

77ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Άσκηση

Αντιστοίχισε τα στοιχεία της στήλης Α με αυτά της στήλης Β σύροντας με το ποντίκι

1. Εμφύλιος πόλεμος (1823-1825) άρχισε ως πολιτική διαμάχη και συνεχίστηκε ως ένοπλη σύγκρουση.

Α. Κατήργησε τις τρεις τοπικές εξουσίες και ενίσχυσε την κεντρική διοίκηση

2. Πρώτη Εθνική συνέλευση κοντά στην Επίδαυρο (Οκτώβριος του 1821)

Β. Ζητούν μεσολάβηση της Αγγλίας, πρόεδρος της Διοικητικής Επιτροπής της Ελλάδας ο Ανδρέας Ζαΐμης

3. Δεύτερη Εθνική συνέλευση (Μάρτιος του 1823

Γ. Κυβερνήτης ο Ιωάννης Καποδίστριας, αρχηγός του στρατού ο Άγγλος Τσωρτς και του στόλου ο Άγγλος Κόχραν

4. Τρίτη Εθνική Συνέλευση (Απρίλιος του 1826) Δ. Πολιτικό Σύνταγμα της Ελλάδας

5. Τρίτη Εθνική Συνέλευση (β’ περίοδος - Μάρτιος- Απρίλιος του 1827)

Ε. Διακήρυξη της ανεξαρτησίας, σύνταγμα- Μαυροκορδάτος Υψηλάντης

6. Συνέλευση την 1η Μαΐου 1827Στ. Προσωπικές φιλοδοξίες, ατομικά, πολιτικά και οικονομικά συμφέροντα η αιτία.

Μόλις συμπληρωθεί σωστά ο πίνακας στο κάτω μέρος της σελίδας θα εμφανιστεί η φωτογραφία του Κολοκοτρώνη

Απαντήσεις : 1 ΣΤ, 2 Ε, 3 Α, 4 Β, 5 Γ, 6 Δ

Οι Φιλέλληνες βοήθησαν σημαντικά στην υπόθεση της Ελληνικής επανάστασης

Άσκηση

Ποιες οδούς της Αθήνας μπορείς να συνδέσεις με ονόματα Φιλελλήνων; Σε ποιες περιοχές μπορείς να βρεις αυτά τα ονόματα οδών; Κάνε το ίδιο και στη δική σου πόλη.

Κ- - - - - - ς

Σ- - - - - - - - - - υ

Φ- - - - - - υ

Β- - - - - ς

Page 79: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

78

Με κάθε σωστή λέξη σχηματίζεται (κομμάτι – κομμάτι) το πορτρέτο του λόρδου Βύρωνα.

Οι σωστές απαντήσεις είναι: Κάνιγγος, Σατωβριάνδου, Φαβιέρου, Βύρωνος

Άσκηση

Να επιλέξεις τη σωστή απάντηση:

Η πρώτη απόπειρα της ελληνικής επανάστασης έγινε1.

Στις παραδουνάβιες ηγεμονίες•

Στην Πελοπόννησο •

Στη Χίο η θέση του νησιού και το ενδιαφέρον του Σουλτάνου για τα Μαστιχοχώρια2.

Έκανε δύσκολη κάθε επαναστατική ενέργεια•

Διευκόλυνε την εξέγερση, η οποία είχε επιτυχία•

Οι Πελοποννήσιοι πρόκριτοι στις εκλογές του 18243.

παραμερίστηκαν στο εκτελεστικό σώμα από τους νησιώτες και τους • Στερεοελλαδίτες

Διέλυσαν το βουλευτικό σώμα και ετοιμάστηκαν για εμφύλιο•

Η αλλαγή της στάσης των μεγάλων δυνάμεων απέναντι στην ελληνική επανάσταση4.

έγινε όταν ο Άγγλος φιλέλληνας Κάννινγκ ανέλαβε υπουργός εξωτερικών•

έγινε όταν διαμορφώθηκε αγγλόφιλη μερίδα πολιτικών στην Ελλάδα•

Όταν ανέλαβε ο Καποδίστριας κυβερνήτης της Ελλάδας5.

η εξουσία του περιοριζόταν μόνο στο Ναύπλιο και σε λίγα νησιά του Αιγαίου •

είχε απελευθερωθεί η Στερεά Ελλάδα και είχε εξουδετερωθεί η πειρατεία•

Με το πρωτόκολλο του Λονδίνου (1830)6.

Το βόρειο σύνορο της Ελλάδας ορίστηκε η γραμμή από τις Πρέσπες μέχρι την • Αλεξανδρούπολη

Το βόρειο σύνορο της Ελλάδας ορίστηκε η γραμμή από τον Παγασητικό ως τον • Αμβρακικό κόλπο

Σωστές απαντήσεις: 1Α, 2Α, 3Α, 4Α, 5Α, 6Β

Όταν συμπληρωθούν όλα σωστά, εμφανίζεται ο πίνακας του Ντελακρουά «Η σφαγή της

Page 80: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

79ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Χίου»

Page 81: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

80

ΚΕΦ. 6: Η ΕΥΡΩΠΗ (1815 - 1914 μ.Χ.)

σημασία των επαναστάσεων και των πολέμων του 19ου αιώνα.•

η σημασία της ίδρυσης αποικιακών αυτοκρατοριών•

ανάπτυξη της επιστήμης και της τεχνολογίας κατά τα τέλη του 19ου αιώνα•

εξελίξεις στη λογοτεχνία και στις εικαστικές τέχνες•

Άσκηση

Αντιστοίχισε τους εφευρέτες με τις εφευρέσεις τους

1. Γουλιέλμος Μαρκόνι Α. Ηλεκτρικό ψυγείο 1858

2.Κάρολος Παίητζ Β. Βάκιλος φυματίωσης 1882

3. Φερδινάνδος Καρρέ Γ. Ερτζιανά κύματα 1887

4. Γκράχαμ Μπελ Δ. Ασανσέρ 1861

5. Ροβέρτος Κωχ Ε. Κινητήρας 1892

6. Χάινριχ Χερτς Στ. Τηλέφωνο 1876

7. Ελ. Ότις Ζ. Κινηματογράφος 1893

8. Ρούντολφ Ντήζελ Η. Αερόπλοιο 1852

9. Θωμάς Έντισον Θ. Ηλεκτρικός σιδηρόδρομος 1851

10. Ερρίκος Ζιφάρρ Ι. Ασύρματος Τηλέγραφος 1895

Μόλις ολοκληρωθεί η αντιστοίχιση, εμφανίζεται στην οθόνη μια διαφήμιση με τις εφευρέσεις του Τέσλα.

Οι σωστές απαντήσεις είναι:1-Ι,2-Θ,3-Α,4-ΣΤ,5-Β,6-Γ,7-Δ,8-Ε,9-Ζ,10-Η

Το 19ο αιώνα στη λογοτεχνία επικράτησε ο ρομαντισμός και αργότερα ο ρεαλισμός

Page 82: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

81ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Άσκηση

Σε ποια λογοτεχνικά ρεύματα ανήκουν οι παρακάτω συγγραφείς:

Γκαίτε, Ίψεν, Ζολά, Βίκτωρ Ουγκώ, Ντίκενς, Μπάιρον, Τόμας Μαν, Λαμαρτέν, Ντοστογιέφσκι, Τολστόι, Σέλλευ

Τοποθέτησε τους σύροντας με το ποντίκι στη σωστή θέση

Ρομαντισμός Ρεαλισμός

Μόλις ολοκληρωθούν σωστά οι κατηγορίες σχηματίζονται στο χώρο του ρομαντισμού το πορτρέτο του Γκαίτε, στο δε χώρο του ρεαλισμού ο Ντοστογιέφσκι.

Η σωστή κατηγοριοποίηση είναι

Ρομαντισμός• : Γκαίτε, Μπάιρον, Σέλλευ, Λαμαρτέν, Βικτώρ Ουγκώ

Ρεαλισμός• : Ίψεν, Ζολά, Ντίκενς, Τόμας Μαν, Ντοστογιέφσκι, Τολστόι

Page 83: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

82

ΚΕΦ 7: ΕΛΛΑΔΑ (1832- 1912 μ.Χ.)

τα κυριότερα γεγονότα της βασιλείας του Όθωνα •

σημασία της επανάστασης του 1843.•

η προσωπικότητα του Χαρίλαου Τρικούπη•

σημασία της ήττας του 1897 και του κινήματος στο Γουδί •

σημασία της ανόδου του Ελευθερίου Βενιζέλου στην εξουσία•

Άσκηση

Τοποθέτησε, σύροντας με το ποντίκι, κάτω από τα πρόσωπα τη σωστή λεζάντα και θα έχεις μια εικόνα αυτής της ιστορικής περιόδου.

Επί βασιλείας του λειτούργησε το πρώτο Ελληνικό πανεπιστήμιο1.

Η εξέγερση της 3ης Σεπτεμβρίου του 1844 έδωσε σύνταγμα στον Ελληνικό λαό2.

Οι Κανάρης, Ζαΐμης, Γρίβας του πρόσφεραν το στέμμα3.

Στην εποχή του έγιναν η διώρυγα της Κορίνθου, η εταιρεία των Σιδηροδρόμων 4. Πειραιώς- Αθηνών- Πελοποννήσου, η Σχολή Ευελπίδων, η Σχολή Ναυτικών Δοκίμων κ.α

Υπέγραψε ταπεινωτική συνθήκη το 1897 με την Τουρκία και πήρε δάνειο από τις 5. Μεγάλες δυνάμεις

Ο Στρατιωτικός Σύνδεσμος που έκανε το κίνημα στο Γουδί τον κάλεσε να σχηματίσει 6. κυβέρνηση το 1909

Ο μαθητής σύρει τις λεζάντες κάτω από τις εικόνες και όταν τις συμπληρώσει όλες προκύπτει μια εικόνα από το κίνημα στο Γουδί

Οι σωστές απαντήσεις είναι:

Όθωνας• - Επί βασιλείας του λειτούργησε το πρώτο Ελληνικό πανεπιστήμιο

Δημήτριος Καλλέργης• - Η εξέγερση της 3ης Σεπτεμβρίου του 1844 έδωσε σύνταγμα στον Ελληνικό λαό

Page 84: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

83ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

Γεώργιος ο Α• ’- Οι Κανάρης, Ζαΐμης, Γρίβας του πρόσφεραν το στέμμα

Χαρίλαος Τρικούπης• - Στην εποχή του έγιναν η διώρυγα της Κορίνθου, η εταιρεία των Σιδηροδρόμων Πειραιώς- Αθηνών- Πελοποννήσου, η Σχολή Ευελπίδων, η Σχολή Ναυτικών Δοκίμων κ.ά

Θεόδωρος Δεληγιάννης• - Υπέγραψε ταπεινωτική συνθήκη το 1897 με την Τουρκία και πήρε δάνειο από τις Μεγάλες δυνάμεις

Ελευθέριος Βενιζέλος• - Ο Στρατιωτικός Σύνδεσμος που έκανε το κίνημα στο Γουδί τον κάλεσε να σχηματίσει κυβέρνηση το 1909

Page 85: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

84

ΚΕΦ 8: ΕΛΛΑΔΑ (1912- 1918 μ.Χ.)

τα αίτια και τα κυριότερα γεγονότα των Βαλκανικών πολέμων •

σημασία των Βαλκανικών πολέμων •

τα αίτια και τα κυριότερα γεγονότα του Α’ παγκοσμίου πολέμου•

σημασία της Ρωσικής Επανάστασης του 1917 •

σημασία της Συνθήκης των Σεβρών για την Ελλάδα.•

Page 86: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

85ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ 9: ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ

τα κυριότερα γεγονότα της Μικρασιατικής Εκστρατείας •

η σημασία του Διχασμού •

αποτελέσματα της Μικρασιατικής καταστροφής •

σημασία της Συνθήκης της Λωζάνης για την Ελλάδα.•

Άσκηση

Πρόσθεσε στις εικόνες τις λεζάντες σύροντάς τες κάτω από τις αντίστοιχες εικόνες.

Λεζάντες:

Α. Μετά την απόβαση του ελληνικού στρατού άρχισε να οργανώνει αντίσταση με σύνθημα «Η Τουρκία για τους Τούρκους».

Β. Ήταν ανεπιθύμητος από τους συμμάχους του συνασπισμού της Αντάντ και οι μεγάλες δυνάμεις εγκατέλειψαν τους Έλληνες.

Η συνθήκη της Λωζάννης (1923) επέβαλε ανταλλαγή πληθυσμών και στην Ελλάδα έφτασαν 1.500.000 πρόσφυγες

Μόλις ολοκληρωθεί η άσκηση, σχηματίζεται ένα κείμενο από το βιβλίο της Διδώς Σωτηρίου «Ματωμένα χώματα».

Οι λεζάντες αντιστοιχούν στις παρακάτω εικόνες:

Κεμάλ Ατατούρκ• - Α. Μετά την απόβαση του ελληνικού στρατού άρχισε να οργανώνει αντίσταση με σύνθημα «Η Τουρκία για τους Τούρκους».

Β. Βασιλιάς Κωνσταντίνος• - Ήταν ανεπιθύμητος από τους συμμάχους του συνασπισμού της Αντάντ και οι μεγάλες δυνάμεις εγκατέλειψαν τους Έλληνες.

Πρόσφυγες φεύγουν σε πανικό• - Η συνθήκη της Λωζάνης (1923) επέβαλε ανταλλαγή πληθυσμών και στην Ελλάδα έφτασαν 1.500.000 πρόσφυγες

Page 87: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

86

ΚΕΦ 10: ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΜΕΣΟΠΟΛΕΜΟΥ 1919- 1939

Page 88: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

87ΙΣΤΟΡΙΑ - Γ΄ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΤΕΤΡΑΔΙΟ ΜΑΘΗΤΗ

ΚΕΦ 11: Β’ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ

Άσκηση

Να διαβάσεις στο βιβλίο σου τη σχετική ενότητα.

Να ενώσεις τις φράσεις της Α στήλης με αυτές της Β. Όταν συμπληρωθεί ο πίνακας σωστά θα έχεις μια εικόνα των γεγονότων του Β’ παγκοσμίου πολέμου.

Α. 1939. Ο γερμανικός στρατός εισβάλει στην Πολωνία.

1. Ήταν η πρώτη ουσιαστική αντίσταση κατά του άξονα

Β. 1939. Ο Γάλλος στρατάρχης Πεταίν υπογράφει ανακωχή και οι Γερμανοί μπαίνουν στο Παρίσι.

2. Αρχίζει η αντίσταση και τα σαμποτάζ από Έλληνες και Γιουγκοσλάβους.

Γ Μέχρι το 1940 η γερμανική αεροπορία βομβαρδίζει την Αγγλία.

3. Ο σοβιετικός στρατός με την τακτική της καμένης γης αντιστέκεται

Δ. 1941 ο Χίτλερ καταλαμβάνει τα Βαλκάνια4. Ο στρατηγός Ρόμελ και ο γερμανικός στρατός ηττάται και αιχμαλωτίζεται το αφρικανικό σώμα

Ε. 1941 Οι Ιάπωνες βομβαρδίζουν τον Αμερικάνικο στόλο στο Περλ Χάρμπορ

5. Όλη η Ευρώπη ελευθερώνεται και το 1945 οι Ρώσοι καταλαμβάνουν το Βερολίνο, ο Χίτλερ αυτοκτονεί και η Γερμανία συνθηκολογεί

ΣΤ. !942 Εισβολή των Γερμανών στη Σοβιετική Ένωση.

6. Αφορμή του πολέμου

Ζ. 1943 Ήττα των Γερμανών στο Στάλινγκραντ7. Ο Χίτλερ έχει καταλάβει όλη την κεντρική Ευρώπη.

Η. 1943. Νίκη των συμμαχικών δυνάμεων στην Βόρειο Αφρική.

8. Η Αμερική κηρύττει τον πόλεμο εναντίον των δυνάμεων του Άξονα

Θ. 1944 οι σύμμαχοι έχουν απελευθερώσει την Ιταλία και αποβιβάζονται στη Νορμανδία.

9. Η γενναιότητα του ρωσικού λαού και ο βαρύς χειμώνας αλλάζουν την πορεία του πολέμου

Ι.1945. Οι Αμερικανοί ρίχνουν ατομικές βόμβες στην Ιαπωνία

10. Υπογράφονται συνθήκες Το 1946 αποφασίστηκε η ένωση των Δωδεκανήσων με την Ελλάδα

Οι αντιστοιχίες είναι οι ακόλουθες: Α-6, Β-7, Γ-1, Δ-2, Ε-8, ΣΤ-3, Ζ-9, Η-4, Θ-5, Ι-10

Page 89: Ιστορία Α-Γ Γυμνασίου- Τετράδιο Μαθητή

88